ရွာေဖြေရး ...

editors @ moemaka.net ((510) 854-6501)။
မိုးမခ ရံုးစားပြဲ - Home ရံုးခန္းအသစ္၊ အမွတ္ (၁၂၄)၊ ၅၇ လမ္း၊ မဟာဗႏၶဳလ လမ္းမ၊ ပုဇြန္ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊
ဖုန္း – ၀၉ ၂၅၂ ၂၄၉ ၀၉၄ ၊ ၀၉ ၄၂၁ ၇၄၃ ၇၅၃ ၊ ၀၉ ၅၀၄ ၁၀ ၅၈ ၊ ၀၉ ၄၃၀ ၄၆၃ ၉၉ (မႏၱေလး)။ ။ စာတိုက္ေသတၱာ (၈၂၅)၊ ရန္ကုန္စာတိုက္ၾကီး။

ဆရာေအာင္ဗလႎႀင့္ ကဵေနာ္တိုႛ သတင္းစာသင္တန္း

ဆရာေအာင္ဗလႎႀင့္ ကဵေနာ္တိုႛ သတင္းစာသင္တန္း
ခင္ေမာင္႒ကီး (ရႀမ္းဴပည္)

ေဖေဖာ္၀ၝရီ ၂၊ ၂၀၀၈

ဆရာေအာင္ဗလရဲႚ သတင္းစာဆရာဘဝသက္တမ္း ႎႀစ္ ၆၀ ဴပည့္ခဲ့႓ပီမိုႛ ဆရာ့အတၾက္ ဂုဏ္ဴပႂပၾဲတစ္ရပ္ကုိ နယူးေယာက္႓မိႂႛမႀာလည္း ကဵင္းပမယ္လုိႛ ဴပည္သူႛအဴမင္ စာစဥ္ တာဝန္ခံဦးေကဵာ္ဝင္းက အေဳကာင္းဳကားလာတဲ့အခၝ ဝမ္းေဴမာက္ဝမ္းသာ ဴဖစ္မိ႓ပီး၊ ဆရာေအာင္ဗလနဲႛ တကၾ သတင္းစာဆရာ႒ကီးတခဵႂိႛနဲႛ ကဵေနာ္ေတၾႛဆုံ သိက႗မ္းခင္မင္ခဲ့ရပုံမဵားကုိ ဴပန္ေဴပာင္းသတိရေနမိပၝတယ္။ ကဵေနာ္ဟာ တကၠသိုလ္ေကဵာင္းသားဘဝမႀာ မ႟ၾယ္ဘဲနဲႛ သတင္းေထာက္ ခဏဴဖစ္ခဲ့ဖူးပၝတယ္။

၁၉၅၈ ခုႎႀစ္ ေႎၾေကဵာင္းပိတ္ခဵိန္ သ႒ကႆန္မတိုင္ခင္ေလးမႀာ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ ဴမန္မာဌာန ကထိက ဆရာ ဦးလႀေရၿ (ေနာင္မႎၨေလးတကၠသိုလ္ ပၝေမာကၡခဵႂပ္ ဴဖစ္လာသူ) ဦးေဆာင္႓ပီး၊ အဖၾဲႛဝင္ ၅၀ ေကဵာ္ေလာက္ပၝဝင္တဲ့ ေကဵာင္းသားခဵစ္ဳကည္ေရး ကုိယ္စားလႀယ္အဖၾဲႛတဖၾဲႛ တရုတ္ဴပည္သူႛသမၳတႎိုင္ငံ၊ ယူနန္ဴပည္နယ္ကုိ ခဵစ္ဳကည္ေရးခရီးသၾားေရာက္ခဲ့ပၝတယ္။ အဲဒီအဖၾဲႛမႀာ ရန္ကုန္တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ (တ-က-သ) အမႁေဆာင္မဵား၊ ေကဵာင္းသားအဖၾဲႛအစည္း ကုိယ္စားလႀယ္မဵား၊ ဴပည္နယ္လူမဵႂိးစု ေကဵာင္းသားအသင္းအဖၾဲႛ အသီးသီးမႀ ကုိယ္စားလႀယ္မဵား၊ ေဘာလုံးအားကစားႎႀင့္ အႎုပညာအသင္းအဖၾဲႛဝင္မဵား ပၝဝင္ဳကပၝတယ္။ ကဵေနာ္ကေတာ့ တကသ အမႁေဆာင္တစ္ဦးအေနနဲႛ လိုက္ပၝသၾားတာဴဖစ္ပၝတယ္။

ကဵေနာ္တိုႛ ေကဵာင္းသားခဵစ္ဳကည္ေရး ကုိယ္စားလႀယ္အဖၾဲႛဟာ ရန္ကုန္ကေန ဘတ္စ္ကား႒ကီးမဵားနဲႛ ယူနန္ဴပည္နယ္ကုိ ကုန္းလမ္းခရီး ထၾက္လာခဲ့ဳကတာဴဖစ္ပၝတယ္။ အသၾားခရီး မႎၨေလးမႀာ ခဏဝင္ရပ္နားစဥ္၊ လူထုသတင္းစာတိုက္ကုိဝင္႓ပီး သတင္းစာဆရာ႒ကီးဦးလႀနဲႛ ေဒၞအမာတိုႛကုိ ေတၾႛဆုံႎႁတ္ဆက္ဳကပၝတယ္။ အဲဒီအခဵိန္မႀာ လူထုသတင္းစာ အယ္ဒီတာတဦးဴဖစ္တဲ့ ဦးထၾန္းေဖ (သူရရႀမ္းဴပည္) က ကဵေနာ့္ကုိ ႎႀစ္ဴပည္ေထာင္ေကဵာင္းသားလူငယ္ ခဵစ္ဳကည္ေရးခရီးစဥ္အတၾင္း လူထု သတင္းစာအတၾက္ သတင္းေရးသားေပးဖုိႛ တာဝန္ေပးအပ္႓ပီး ကင္မရာတစ္လုံးကိုပၝ ထည့္ေပးလိုက္ပၝတယ္။

ကဵေနာ္တိုႛဟာ ေလ့လာေရးခရီးအဴပင္ ယူနန္ဴပည္နယ္ ခၾန္မင္း႓မိႂႛေတာ္ တကၠသိုလ္နယ္ေဴမမႀာ တ႟ုတ္ေကဵာင္းသားလူငယ္မဵား၊ ယူနန္လူမဵႂိးစု တကၠသိုလ္ေကဵာင္းသားလူငယ္မဵားနဲႛ သ႒ကႆန္ပၾဲေတာ္ကုိလည္း ဆင္ယင္ကဵင္းပ႓ပီး တေပဵာ္တပၝး ေရကစားခဲ့ဳကပၝေသးတယ္။

အဲဒီခဵစ္ဳကည္ေရး ခရီးစဥ္တေလ႖ာက္မႀာ ကဵေနာ္တိုႛရဲႛ ေလ့လာေတၾႛရႀိခဵက္၊ လႁပ္ရႀားမႁမဵားကုိ လူထုသတင္းစာတုိက္သိုႛ အေဝးမႀ ေပးစာအသၾင္နဲႛ သတင္းေရးသားေပးပိုႛခဲ့ပၝတယ္။ အဲသလိုနဲႛ ကဵေနာ္ဟာ လူထုသတင္းစာရဲႛ သတင္းေထာက္ ေခတၨခဏဴဖစ္ခဲ့ရဖူးပၝတယ္။

ကဵေနာ္ဘၾဲႛရ႓ပီးတဲ့ေနာက္ တကၠသိုလ္သမိုင္းနဲႛ ႎိုင္ငံေရး သိပၯံဌာနမႀာ နည္းဴပဆရာလုပ္ရင္းနဲႛ၊ တကၠသိုလ္မႀာ ဖၾင့္လႀစ္တဲ့ သတင္းစာ ဒီပလိုမာ သင္တန္းလည္း တက္ခဲ့ပၝတယ္။

၁၉၆၃ ခုႎႀစ္မႀာ ဴပန္ဳကားေရးဝန္႒ကီးဌာနက လုပ္သားဴပည္သူႛေနႛစဥ္ဆိုတဲ့ နာမည္နဲႛ အစိုးရသတင္းစာ စတင္ထုတ္ေဝပၝတယ္။ အဲဒီသတင္းစာမႀာ ကဵေနာ္အလုပ္အတၾက္ စာေမးပၾဲဝင္ေဴဖေတာ့ အ႒ကီးတန္းသတင္းေထာက္ အလုပ္ကိုရ႓ပီး သတင္းစာေလာကထဲ ေရာက္သၾားပၝေတာ့တယ္။

၁၉၆၇ ခုႎႀစ္ ႎႀစ္ဦးပိုင္းမႀာ အစိုးရက သတင္းစာပညာသင္ ၅ ဦးကုိ ဂဵာမန္ဒီမိုကရက္တစ္ သမၳတႎိုင္ငံ (ဂဵီဒီအာ) ဘာလင္႓မိႂႛ သတင္းစာသင္တန္းေကဵာင္းကို ေစလၿတ္ပၝတယ္။ အဲဒီအထဲမႀာ ကဵေနာ္လည္း ပၝသၾားပၝတယ္။ ကဵန္ေလးဦးကေတာ့ ဗိုလ္မႀႃးေကဵာ္ဆန္း (ဴမန္မာ့အသံ)၊ ဗုိလ္မႀႃးေသာင္းထိုက္၊ လုပ္သားဴပည္သူႛေနႛစဥ္ အဂႆလိပ္မႀ ဦးကုိကိုေလးနဲႛ ဦးစိုးဴမင့္တိုႛ ဴဖစ္ဳကပၝတယ္။ (ဗိုလ္မႀႃး႒ကီးေသာင္းထုိက္ (႓ငိမ္း) ၂၀၀၅ ခုႎႀစ္ ႎိုဝင္ဘာမႀာ ကၾယ္လၾန္သၾားေဳကာင္း သူႛသားက ေဴပာဴပလိုႛ သိရပၝတယ္။)

အဲဒီ သင္တန္းက ဴပန္လာေတာ့ ဴပန္ဳကားေရးဝန္႒ကီးဌာနရဲႛ စီစဥ္ခဵက္အရ သတင္းစာအတတ္သင္ေကဵာင္းကုိ ဴပည္လမ္း၊ စာေပဗိမာန္ ဆုိရန္တိုဗီလာ အေဆာက္အဦမႀာ ဖၾင့္လႀစ္ပၝတယ္။ ေကဵာင္းအုပ္႒ကီးအဴဖစ္ ဗိုလ္မႀႃးေသာင္းထိုက္ (ေနာင္အခၝ စာေရးဆရာ႒ကီး ဒုဗိုလ္မႀႃးေသာင္းထိုက္အဴဖစ္ ထင္ရႀားလာသူ) က တာဝန္ယူေဆာင္ရၾက္ခဲ့ရပၝတယ္။ ေနာက္ပုိင္းမႀာ ေကဵာင္းအုပ္႒ကီးတာဝန္ကုိ ဗိုလ္မႀႃးေကဵာ္ဆန္းနဲႛ ဗိုလ္မႀႃးေစာဴမင့္ (ေဳကးမုံ) တိုႛက တလႀည့္စီ တာဝန္လၿဲေဴပာင္းယူခဲ့ရ႓ပီး၊ သူတိုႛနဲႛ တၾဲဖက္ကာ ကဵေနာ္က ေကဵာင္းအတၾင္းေရးမႀႃး အဴဖစ္နဲႛ သင္တန္းအမႀတ္စဥ္ ၂ မႀ ၆ အထိ တာဝန္ယူခဲ့ရပၝတယ္။

သတင္းစာ အတတ္သင္ေကဵာင္းမႀာ ၁၉၆၇ ခုႎႀစ္ ဒီဇင္ဘာလကစ႓ပီး သတင္းစာပညာသင္တန္းအမႀတ္စဥ္ ၁ ကုိ ဖၾင့္လႀစ္သင္ဳကားေပးခဲ့ပၝတယ္။ သင္တန္းအမႀတ္စဥ္ ၆ အထိ သင္ဳကားေပးခဲ့႓ပီးမႀ ၁၉၇၃ ခုႎႀစ္ ႎိုဝင္ဘာလမႀာ ရပ္ဆိုင္းသၾားခဲ့ပၝတယ္။ သင္တန္းကာလမႀာ တ႒ကိမ္လ႖င္ ၈ လ၊ ၉ လ၊ ၁၀ လ အသီးသီးဳကာဴမင့္ခဲ့ပၝတယ္။ သတင္းစာတိုက္ေတၾမႀာ လုပ္ကုိင္ေနဳကတဲ့ သတင္းေထာက္၊ ဓာတ္ပုံဆရာ၊ အယ္ဒီတာစသည္မဵားအဴပင္ ဴပည္နယ္ဴပန္ဳကားေရးဌာနမဵားနဲႛ တဴခားဌာနမဵား စာနယ္ဇင္းလုပ္ငန္းမဵားမႀ ပၝဝင္ပတ္သက္လုပ္ကုိင္ေနသူ ဝန္ထမ္းမဵားကုိလည္း လက္ခံ႓ပီး၊ ေခတ္နဲႛအညီ တိုးတက္ေနတဲ့ သတင္းစာပညာသေဘာတရားနဲႛ လက္ေတၾႛမဵားကို ဉာဏ္သစ္ေလာင္း ေလ့ကဵင္သင္ဳကားေပးခဲ့ပၝတယ္။ သင္တန္း ၆ ႒ကိမ္မႀာ စုစုေပၝင္း သင္တန္းသူ၊ သင္တန္းသား ၂၀၀ ေကဵာ္ကုိ ေလ့ကဵင့္သင္ဳကားေပးႎိုင္ခဲ့ပၝတယ္။

အဲဒီ သတင္းစာပညာသင္တန္းေတၾမႀာ သတင္းစာေလာက၊ စာေပေလာကတိုႛမႀ ႎိုင္ငံေကဵာ္ ဝၝရင့္ ဆရာ႒ကီးမဵားကုိ အထူးဖိတ္ေခၞ႓ပီး ေဟာေဴပာသင္ဳကားပိုႛခဵေပးေစခဲ့ပၝတယ္။ ဝၝရင့္ သတင္းစာဆရာ႒ကီးတဦးဴဖစ္တဲ့ ယူပီဦးဘသန္းက သူရဲႛ သတင္းလိုက္နည္း၊ သတင္းအေတၾႛအ႒ကံႂ၊ သတင္းေအဂဵင္စီလုပ္ငန္းအဝဝကုိ ေဟာေဴပာပုိႛခဵေပးခဲ့ပၝတယ္။ ဆရာ႒ကီး ဦးေယာ (ဆရာေဇယဵ) ဆိုရင္လဲ ဴပန္ဳကားေရးလုပ္ငန္း အေတၾႛအ႒ကံႂ၊ ဴမန္မာႎိုုင္ငံသတင္းစာသမိုင္းတိုႛကုိ ပိုႛခဵေပးခဲ့ပၝတယ္။ ဘာသာဴပန္ဝတႂမဵားဴဖင့္ ေကဵာ္ဳကားသူ ဆရာ႒ကီး ဒဂုန္ေရၿမ႖ားက ဘာသာဴပန္နည္းမဵား၊ သတင္းစာဆရာ႒ကီး ဇဝနက သတင္းေရးသားတည္းဴဖတ္နည္း၊ ဆရာ႒ကီးသိန္းေဖဴမင့္က သတင္းေဆာင္းပၝး၊ သေရာ္စာေရးနည္းမဵားကို သင္ဳကားပုိႛခဵေပးခဲ့ဳကပၝတယ္။ မႎၨေလး ဟံသာဝတီသတင္းစာ အယ္ဒီတာခဵႂပ္ ဆရာဦးဝင္းတင္ (ယခု နဝတ၊ နအဖ အကဵဥ္းေထာင္ထဲမႀာ) ဆုိရင္ မႎၨေလးမႀ ရန္ကုန္သိုႛ တကူးတကလာ႓ပီး သင္တန္းသားမဵားကုိ သတင္းစာမဵက္ႎႀာ အဴပင္အဆင္ မိတ္ကပ္၊ ပုံဴပသ႟ုပ္ေဖာ္ေခၝင္းစည္းတပ္နည္းမဵားကုိ စာေတၾႛလက္ေတၾႛစံနစ္တကဵ စိတ္ရႀည္လက္ရႀည္ ရႀင္းလင္းသင္ဳကားဴပသေပးခဲ့ပၝတယ္။

ဴမန္မာ့အသံမႀ ဆရာဦးေကဵာ္႓ငိမ္းက ေရဒီယို သတင္းစာပညာ၊ ေဘာလုံးပၾဲ မဵက္ဴမင္တိုက္ရိုက္ အသံလၿင့္ပုံတိုႛကုိ သင္ဴပေပးခဲ့ပၝတယ္။ ဆရာဦးခင္ (ဘီဘီစီ) ကလည္း ဴပည္ပအသံလၿင့္ဌာနအေတၾႛအ႒ကံႂမဵားကုိ လာေရာက္ေဟာေဴပာပုိႛခဵေပးခဲ့ပၝတယ္။ နာမည္ေကဵာ္ ကာတၾန္းဆရာ ဦးေဖသိန္းက သတင္းစာမဵားမႀာ ကာတၾန္းအေရးပၝပုံကုိ လက္ေတၾႛဆၾဲဴပ႓ပီး ရႀင္းလင္းပုိႛခဵခဲ့တာလည္း အထူးစိတ္ဝင္စားဖိုႛေကာင္းပၝတယ္။

ဆရာေအာင္ဗလေခၞ ေဳကးမုံဦးေသာင္းကေတာ့ ဟိုစဥ္က ငယ္႟ၾယ္သူ သတင္းေထာက္မဵားနဲႛ ခင္မင္ရင္းႎႀီးသူဴဖစ္ေလေတာ့၊ သူ သတင္းစာေလာကထဲ ေဴခစုံပစ္ဝင္ခဲ့ပုံ၊ သတင္းေထာက္အဴဖစ္ ခက္ခက္ခဲခဲ သတင္းရႀာေဖၾ ေထာက္လႀမ္းရပုံ၊ သတင္းေရးသားပုံ၊ ပၝလီမန္လၿတ္ေတာ္ သတင္းယူပုံ၊ ဘတ္ဂဵက္ဖတ္ပုံ၊ ဘတ္ဂဵက္သတင္းေရးပုံ စသည္မဵားကုိ သူရဲႛ မဵားဴပားထူးဴခားလႀတဲ့ အေတၾႚအ႒ကံႂနဲႛ ယႀဥ္႓ပီး လူငယ္သတင္းသမားေတၾအတၾက္ စံဴပႂအတုယူရေအာင္ ေစတနာဴဖင့္ သင္ဳကားပုိႛခဵေပးခဲ့တာကုိ အ႓မဲအမႀတ္ရေနပၝတယ္။

အဆိုပၝ သတင္းစာဆရာ႒ကီးမဵားရဲႛ ဂုဏ္ေကဵးဇူးကား ႒ကီးမားလႀေပစၾ။

၁၉၇၂ ခုႎႀစ္က ကယားဴပည္နယ္ လိၾႂင္ေကာ္ေလာပီတ ေရအားလ႖ပ္စစ္စက္ရုံနဲ့ မိုး႓ဗဲဆည္တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမဵားကုိ သၾားေရာက္ေလ့လာတဲ့ ခရီးစဥ္မႀာ ဆရာေအာင္ဗလအပၝအဝင္ ဆရာဦးထင္႒ကီး၊ ဆရာေမာင္ေသာ္က၊ ဆရာဦးသိန္းေဖဴမင့္၊ ဆရာဇဝန၊ ဆရာသာကဒိုး၊ ဆရာဦးေလး႓မိႂင္၊ ဆရာဦးတင္ဴမ စတဲ့ သတင္းစာဆရာ႒ကီး၊ စာေရးဆရာ႒ကီးမဵားနဲႛအတူ ကဵေနာ္လိုက္ပၝသၾားခဲ့ရတာကုိလည္း ဴပန္လည္သတိရေနမိပၝတယ္။

ဆရာေအာင္ဗလ ကုိယ္စိတ္ႎႀစ္ဴဖာကဵန္းမာခဵမ္းသာစၾာဴဖင့္၊ အသက္ရာေကဵာ္ရႀည္၍ ထက္ဴမက္ေသာကေလာင္လက္နက္ဴဖင့္ တိုင္းဴပည္ႎႀင့္ လူမဵႂိးအကဵႂိးကုိ ဆတက္ထမ္းပိုးတိုး၍ သယ္ပုိးႎိုင္ပၝေစေသာ္။