ရွာေဖြေရး ...

PO Box 320-207, San Francisco, CA 94132-0207, USA – editors @ moemaka.net ((510) 854-6501)။
မိုးမခ ရံုးစားပြဲ - Home ရံုးခန္းအသစ္၊ အမွတ္ (၁၂၄)၊ ၅၇ လမ္း၊ မဟာဗႏၶဳလ လမ္းမ၊ ပုဇြန္ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊
ဖုန္း – ၀၉ ၂၅၂ ၂၄၉ ၀၉၄ ၊ ၀၉ ၄၂၁ ၇၄၃ ၇၅၃ ၊ ၀၉ ၅၀၄ ၁၀ ၅၈ ၊ ၀၉ ၄၃၀ ၄၆၃ ၉၉ (မႏၱေလး)။ ။ စာတိုက္ေသတၱာ (၈၂၅)၊ ရန္ကုန္စာတိုက္ၾကီး။

တူေမာင္ညိဳ - စစ္တပ္ကို “ေလးစားစြာေတာင္းပန္” ျခင္းသည္ စည္းကမ္းျပည့္ဝေသာ ဒီမုိကေရစီျဖစ္သည္



တူေမာင္ညိဳ - စစ္တပ္ကို “ေလးစားစြာေတာင္းပန္” ျခင္းသည္ စည္းကမ္းျပည့္ဝေသာ ဒီမုိကေရစီျဖစ္သည္
(မုုိးမခ) ဇူလိုုင္ ၃၊ ၂၀၁၆
အရင္းစစ္လုိက္ေတာ့ “အႏုပညာလြတ္လပ္ခြင့္၊သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္”တို႔ဆိုတာဟာ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာ၊ ဒီမိုကေရစီျပႆနာ ပင္ျဖစ္ပါတယ္။ တိုင္းျပည္တစ္ခုမွာ ႏုိင္ငံေရးလြတ္လပ္ခြင့္၊ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးဘယ္အတိုင္းအတာအထိရွိသလဲ ဆုိတာကိုေဖာ္ျပတဲ့ ျပဒါးခ်ိန္လည္းျဖစ္ပါတယ္။

“ဆဲဗင္းေဒးသတင္းစာျဖစ္ရပ္” က ဘာေတြကုိေဖာ္ျပေနသလဲ

ပထမအခ်က္အေနနဲ႔ “၂၀၀၈အေျခခံဥပေဒေဘာင္” ထဲမွာ“သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္” (ဝါ) “လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္” တနည္းအားျဖင့္ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးရဲ႕ သနားစဖြယ္ ပကတိအေျခအေနကို ျပက္ျပက္ထင္ထင္ေဖာ္ျပေနပါတယ္။

ဒုတိယအခ်က္အေနနဲ႔ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ (ဝါ) လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္အတြက္ ေရြးေကာက္ခံအစုိးရဟာ တလံုး တပါဒမွ်ဝင္ေရာက္ေျပာဆုိႏုိင္ျခင္း မရွိရွာဘဲ၊ လက္ပုိက္ၾကည့္ေနရတဲ့ အေနအထားကို အထင္အရွားျမင္ေတြ႔ရပါတယ္။

တတိယအခ်က္အေနနဲ႔ “သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္” (ဝါ) “လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္” တနည္းအားျဖင့္ ဒီမိုကေရစီအခြင့္ အေရးကိုဖိႏွိပ္အညြန္႔ခ်ိဳး၊ ပိတ္ပင္ကန္႔သတ္ေနသူေတြထဲမွာ ဘယ္သူေတြထိပ္တန္းကပါဝင္ေနသလဲ၊ ဘယ္သူေတြက လစ္လ်ဴရႈေနၾက သလဲ။ ဘယ္သူက မိမိတာဝန္ရွိမႈကို မသိခ်င္ဟန္ေဆာင္ေနသလဲဆုိတဲ့ ျဖစ္ရပ္ေတြကို တသီတန္းႀကီးေဖာ္ျပေနပါတယ္။

တခ်က္ခ်င္းေလ့လာၾကည့္ၾကပါစုိ႔။

အၾကမ္းဖက္ဖိႏွိပ္အႏိုင္က်င့္ေနသူမ်ား
“သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္”(ဝါ)“လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္” တနည္းအားျဖင့္ ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးေတြ အဆိုးရြားဆံုး အၾကမ္းဖက္ဖိႏွိပ္ေနသူ၊ ၿခိမ္းေျခာက္အႏုိင္က်င့္ေနသူဟာ စစ္အုပ္စုနဲ႔စစ္တပ္က နံပတ္တစ္ျဖစ္ပါတယ္။ သူတုိ႔ဟာ ဒီမုိကေရစီအခြင့္ အေရးမွန္သမွ် စစ္ဖိနပ္ေအာက္မွာ ထာဝစဥ္ထားရွိခ်င္သူေတြလည္းျဖစ္တယ္။ သူတုိ႔ ဒီလိုထားရွိႏုိင္ဖုိ႔ “၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒ” ကခြင့္ျပဳ ထားတယ္။ စည္းကမ္းျပည့္ဝတဲ့ဒီမုိကေရစီဆုိတာ စစ္အုပ္စုနဲ႔စစ္တပ္က ဘယ္အရာကိုမဆုိ ဘယ္အခ်ိန္မွာျဖစ္ျဖစ္ ထင္သလိုျပဳလုပ္ ႏုိင္တဲ့ စစ္အုပ္စုဒီမိုကေရစီျဖစ္တယ္။ ဒီလိုလုပ္ႏုိင္ဖုိ႔ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒကို စိတ္ႀကိဳက္ေရးၿပီး အဓမၼအတည္ျပဳခဲ့တာျဖစ္တယ္။

စစ္အုပ္စုကိုထိပါးမယ္ဆုိရင္ အနိမ့္ဆံုးအဆင့္က ေတာင္းပန္ရမယ္။ အျမင့္ဆံုးအဆင့္က ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ပစ္မယ္။

နံပတ္ႏွစ္က မီဒီယာပုိင္ရွင္ေတြျဖစ္ပါတယ္။ သူတုိ႔ဟာ ဒီကေန႔ ျမန္မာ့မီဒီယာေလာကကို လႊမ္းမိုးအုပ္စီးထားသူေတြျဖစ္ၿပီး။ အဲဒီမီဒီယာေတြကို ပုိင္ဆုိင္ထားသူေတြ၊ အဓိကရွယ္ယာပုိင္ဆုိင္ထားသူေတြဟာ စစ္အုပ္စုနဲ႔စစ္တပ္ၿခံေပါက္ေတြနဲ႔ သူတုိ႔နဲ႔ အၿမွီးစားဖက္ ေခါင္းစားဖက္ခရုိနီေတြပဲျဖစ္တယ္။ ဒီေနရာမွာေျပာေနတဲ့ မီဒီယာဆုိတာဟာ သတင္းစာ၊ တီဗြီ၊ ေရဒီယို စတဲ့ (the mass media) ကို ဆုိလုိတာပါ။ ဒါေတြအားလံုးကို သူတုိ႔ခ်ဳပ္ကိုင္ထားတာပါ။ ဆဲဗင္းေဒးသတင္းစာပုိင္ရွင္ရဲ႕ဖခင္ဟာ (နအဖ) စစ္အစုိးရေခတ္မွာ ဗိုလ္ခင္ ညြန္႔နဲ႔တြဲၿပီး အင္မတန္တြင္က်ယ္ခဲ့တဲ့ ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးျဖစ္ပါတယ္။

(MJN) က ထုတ္ျပန္တဲ့ သေဘာထားေၾကညာခ်က္မွာ “ မီဒီယာပုိင္ရွင္မ်ားကလည္း ၎တို႔၏ အက်ိဳးစီးပြားႏွင့္ပတ္သက္လာ လွ်င္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္သတင္းစာတုိက္၏ဂုဏ္သိကၡာတို႔ကို မငဲ့ကြက္ဘဲ သတင္းစာဆရာမ်ား၏ သတင္းစီမံခန္႔ခြဲမႈႏွင့္သတင္းစာ အာေဘာ္ကို ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္သည္ဟု သံုးသပ္ပါသည္” တဲ့။

တုိက္ပုိင္ေတြဟာ စစ္အာဏာပုိင္ေတြရဲ႕တမ်က္ႏွာကိုသာၾကည့္ၾကသူေတြပါကလား။ “သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္၊ သတင္းစာပညာ ၊သတင္းစာတိုက္ဂုဏ္သိကၡာ” တုိ႔ ဆုိသည္မွာ သူတုိ႔အဖို႔ အေရးမႀကီး။ မွားမွား/မွန္မွန္ စစ္ဖိနပ္ကို ဦးတုိက္ေတာင္းပန္ဖို႔သာပဓါန။

လ်စ္လ်ဴရႈသူမ်ား
ဒီအထဲမွာေတာ့ နံပတ္တစ္ လ်စ္လ်ဴရႈသူက လက္ရွိ ဒီခ်ဳပ္ပါတီအစုိးရပါပဲ။

ဒီခ်ဳပ္ပါတီအစုိးရ၊ တနည္းအားျဖင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းသမီး အစိုးရအဖြဲ႔ဟာ “ငရဲေခြးႀကီးလြတ္ေနသည္” ဆုိတဲ့ ေဆာင္းပါး ေဖာ္ျပမႈအေပၚ ျပတ္သားစြာရပ္တည္ခဲ့တဲ့ “အယ္ဒီတာ ကိုေအာင္ဆန္း” ရဲ႕ လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္အေပၚရဲရဲဝံ့ဝံ့ရပ္တည္ခဲ့တဲ့။ ကိုလိုနီအာဏာပုိင္ေတြကိုမေၾကာက္တဲ့၊ အယ္ဒီတာ့သတိၱမ်ိဳး ကင္းမဲ့တာေတြ႔ရပါတယ္။

နံပတ္ႏွစ္ကေတာ့ စစ္တပ္ထံေတာင္းပန္ေရး ျဖစ္ေျမာက္ေအာင္ ဝန္ေဆာင္မႈေပးရတဲ့ “ၾကားပြဲစား” အေနအထားနဲ႔ရပ္တည္ခဲ့ တဲ့ ျမန္မာ့ မီဒီယာေကာင္စီ (MMC) ပါပဲ။

မိမိတာဝန္ရွိမႈကို မသိခ်င္ဟန္ေဆာင္ေနသူ
ဒီကိစၥမွာ အဓိကတာဝန္ရွိသူဟာ ဗိုလ္ေရႊမန္းပဲ။ သူေရးတဲ့စာအေပၚမူတည္ၿပီး ဒီကိစၥဆင့္ပြား ျဖစ္ေပၚလာတာပါ။ သူ႔မွာ လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္အေပၚ၊ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္အေပၚ ေလးနက္တည္ၾကည္တဲ့၊ေလးစားတဲ့ စိတ္ဓါတ္ (စတိျဖစ္ျဖစ္/ဟန္ ေဆာင္ပန္ေဆာင္ျဖစ္ျဖစ္) ရွိတယ္ဆုိရင္ ဒီကိစၥမွာ သူေရွ႕ကထြက္ရပ္ရမွာပါ။ ဆင့္ပြားေဖာ္ျပတဲ့ သတင္းစာမွာတာဝန္မရွိပါဘူး။ သူ႔မွာသာ အဓိကတာဝန္ရွိတယ္။ တရားစြဲခ်င္း စြဲရင္သူ႔ကို တရားစြဲပါလို႔ တာဝန္သိသိ၊ တာဝန္ရွိရွိ၊ သတိၱရွိရွိနဲ႔ ထြက္ၿပီးေျပာဝံ့ဆုိဝံ့ရမွာပါ။ အခု ေတာ့ သူက တမင္တကာႏွာေစးေနပါတယ္။ မသိက်ိဳးကၽြံျပဳေနပါတယ္။

“အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့ေရး၊ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး မလုပ္ႏိုင္ျခင္းဟာလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႔ေတြရဲ႕ပညာရည္နိမ့္က် ေနလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္” လို႔ ဗိုလ္ေရႊမန္းက ေျပာတာၾကားလုိက္ရပါတယ္။

ဒီလုိဆုိရင္လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္၊သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္တုိ႔နဲ႔ပတ္သက္လာရင္ သူ႔မွာ “သူရသတိၱ” ကလည္း ကင္းမဲ့ ၊ ပညာရည္ကလည္း နိမ့္က်ေနဟန္ တူပါရဲ႕။

ကုိယ့္အစုိးရကုိယ္ ႀကံဖန္ၿပီး ဖာေထး ကာကြယ္ခ်င္လုိ႔လား (သုိ႔တည္းမဟုတ္) ထမင္းရည္ပူလာလို႔ လွ်ာလႊဲခ်င္သလားေတာ့ မသိပါဘူး။ ျပန္ၾကားေရးဝန္ႀကီး ေဒါက္တာေဖျမင့္ကေတာ့ “ဒီမုိကေရစီအျပည့္အဝမရွိေသးေၾကာင္း” ေျပာေနပါတယ္။

ေသခ်ာတဲ့အခ်က္ကေတာ့ “စည္းကမ္းျပည့္ဝတဲ့ ဒီမုိကေရစီ”ၿခံထဲက လြတ္လပ္စြာေရးသားေဖာ္ျပခြင့္၊ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ (ဝါ) ဒီမိုကေရစီအခြင့္အေရးဆုိတာဟာ စစ္အုပ္စုနဲ႔စစ္တပ္ကို မထိခုိက္သမွ် “လြတ္လပ္စြာေဖာ္ျပႏုိင္ၿပီး” စစ္အုပ္စုနဲ႔ စစ္တပ္ကို ထိခုိက္ လာရင္ မွားသည္ျဖစ္ေစ/မွန္သည္ျဖစ္ေစ ႃခြင္းခ်က္မရွိ “ေလးစားစြာေတာင္းပန္” ရမည့္ အခြင့္အေရးမွ်သာျဖစ္ပါေၾကာင္း။