ဇင္လင္း - အနာဂတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တည္ျငိမ္ေရး ႏွင့္ ရခိုင္အၾကမ္းဖက္မႈ ျပႆနာ



ဇင္လင္း - အနာဂတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တည္ျငိမ္ေရး ႏွင့္ ရခိုင္အၾကမ္းဖက္မႈ ျပႆနာ
(မိုုးမခ) ေအာက္တိုုဘာ ၂၀၊ ၂၀၁၇


ရခိုင္ျပည္နယ္ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈျဖစ္စဥ္သည္ ႏိုင္ငံတကာသတင္းစာမ်ားတြင္ ေဖၚျပေနသည့္ မွ်တမႈမရွိေသာ သတင္းမ်ားေၾကာင့္ အေျခအေန ပိုမိုရႈပ္ေထြးလာေနေပသည္။ အထူးသျဖင့္ နာမည္ႀကီး သတင္းဌာနႀကီးမ်ားကပင္လွ်င္ သတင္းက်င့္၀တ္ကို ခ်ိဳးေဖါက္ကာ ဘက္လိုက္ေရးသားေနၾကသျဖင့္လည္း ႏိုင္ငံတကာ သံတမန္နယ္ပယ္အတြင္းမွာပင္ မ်က္ကန္းရမ္းဆ ေျပာဆိုစြပ္စြဲမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚလွ်က္ရွိသည္။ ကုလသမဂၢအစည္းအေ၀းမ်ားအတြင္း၌လည္း ရခိုင္ကိစၥကို အေၾကာင္းျပဳ၍ ျမန္မာႏိုင္ငံအား ကန္႕ကြက္သူမ်ားႏွင့္ ေထာက္ခံၾကသူမ်ားဟူ၍ အုပ္စုကြဲမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚလွ်က္ရွိသည္။ ထို႕ေၾကာင့္ လက္ငင္းသံတမန္ေရးရာ ကိစၥမ်ားကို လိမ္မာပါးနပ္စြာ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရအေပၚ တာ၀န္ က်ေရာက္လွ်က္ရွိသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအား အထူးကန္႕ကြက္ေျပာဆိုေနေသာ ႏိုင္ငံမွာ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ႏိုင္ငံျဖစ္ျပီး၊ ၎အား ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံေပးသည္မွာ Organization of Islamic Cooperation (OIC) အဖြဲ႕ျဖစ္သည္။ လက္ရွိအေရးကိစၥ ႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ OIC ႏွင့္အတူ ျဗိတိန္၊ အေမရိကန္ အေနာက္အုပ္စုကလည္း တစ္သံတည္း ထြက္ေနသည္ကို သတိျပဳရမည္ျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီအကူးအေျပာင္း ကာလတြင္ စီးပြားေရးရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈအရ အေရးပါေသာ ႏိုင္ငံအခ်ိဳ႕လည္း အဆိုပါကန္႕ကြက္ေ၀ဖန္ေနေသာ အုပ္စု၀င္ျဖစ္ေနသည္ကို သတိျပဳမိသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဦးေဆာင္ေသာ လက္ရွိ အစိုးရသည္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ အာရုံစိုက္ ေဆာင္ရြက္ရန္ ျပင္ဆင္ေနခိုက္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ အၾကမ္း ဖက္မႈျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ အစိုးရသည္ တစ္ႏိုင္ငံလုံး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးႏွင့္ ျငိမ္းခ်မ္းေရးကိစၥ လုံးပမ္းေနခ်ိန္လည္း ျဖစ္သည္။ အျခားတစ္ဖက္တြင္လည္း တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး တိုးတက္ေကာင္းမြန္စရန္ ႀကိဳးပမ္းေနရသည္။ NLD အစိုးရ၏ အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့ေရးႏွင့္ ျငိမ္းခ်မ္းေရးရည္မွန္းခ်က္ ေအာင္ျမင္ေရးအတြက္ ျပည္သူလူထုအား တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးျဖင့္ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ ရမည့္ ကိစၥကလည္း စိန္ေခၚမႈႀကီးတစ္ခု ျဖစ္ေနသည္။ ယခု ရခိုင္အေရးကိစၥသည္ပင္လွ်င္ စစ္အစိုးရအဆက္ဆက္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးအရ တာ၀န္ယူမႈ ပ်က္ကြက္ခဲ့ျခင္း၏ အက်ိဳးဆက္ ျဖစ္သည္။

ဤအေတာအတြင္း ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ ၿဗိတိန္အာရွႏွင့္ပစိ ဖိတ္ေဒသဆုိင္ရာ ဝန္ႀကီး မာ့ခ္ ဖီးလ္(Mark Field) တို႕ စက္တင္ဘာ ၂၇ ရက္တြင္ ေနျပည္ေတာ္၌ ေတြ႕ဆံုေၾကာင္း ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး ဌာနက သတင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ မာ့ခ္ဖီးလ္သည္ စက္တင္ ဘာ ၂၆ ရက္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ သို႔ သြားေရာက္ၿပီး ေနာက္တစ္ရက္၌ ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ မာ့ခ္ဖီးလ္တို႔ေတြ႕ဆံုစဥ္ ျမန္မာ- ၿဗိတိန္ႏွစ္ႏိုင္ငံဆက္ဆံေရးႏွင့္ ပူး ေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္း ေရးႏွင့္အမ်ိဳးသား ျပန္လည္သင့္ ျမတ္ေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရးႏွင့္ ျမႇင့္တင္ေရး၊ ရခိုင္ျပည္နယ္ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ေရး ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကို ေဆြးေႏြးခဲ့ေၾကာင္း ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာနထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ ေအာက္စဖို႔ဒ္ တကၠသိုလ္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ပံုတူပန္းခ်ီကားကို St Hugh’s ေကာလိပ္ပင္မအ၀င္၀၌ ဂုဏ္ယူခ်ိတ္ဆြဲထားခဲ့ရာမွ ျဖဳတ္သိမ္းလိုက္ေၾကာင္း AFP သတင္းကေဖၚျပခဲ့သည္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ ျပႆနာႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ ေ၀ဖန္ေျပာဆိုသံမ်ား က်ယ္ျပန္႔စြာ ေပၚထြက္လာခဲ့ၿပီးေနာက္ ယခုကဲ့သို႕ ပန္ခ်ီကားျပန္ျဖဳတ္သည့္ ကိစၥ ေပၚေပါက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။ ထို႕ျပင္ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္သို႕ ျဗိတိန္အစိုးရက ပညာသင္ ေထာက္ပံ႕ေၾကး ႏွစ္စဥ္ ေပါင္သုံးသိန္းေပးေနျခင္းကိုလည္း ရပ္ဆိုင္းခဲ့သည္။ ၎အကူအညီ ရပ္ဆိုင္းမႈေၾကာင့္ ျဗိတိန္တြင္ ပညာသင္ၾကားေနေသာ တပ္မေတာ္အရရွိ ၅ ဦးအားလည္း သင္တန္းမျပီးဆုံးမီ ျပန္လႊတ္ခဲ့ေၾကာင္းသိရသည္။ ျဗိတိန္သည္ လိုသည္ထက္ပို၍ အကဲဆတ္ေနသည္ဟု ထင္သည္။ ရခိုင္ကိစၥ၏ သမိုင္းဇစ္ျမစ္ကို ျဗိတိသွ်တို႕ထက္ ပို၍ သိသူမရွိေသာ ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကမူ ရခိုင္အေရးကိစၥအား ေ၀ဖန္ေျပာဆိုမႈမ်ားရွိေသာ္လည္း၊ အကူအညီရပ္ဆိုင္းျခင္း မလုပ္ခဲ့ ေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေဒသဆိုင္ရာ အေမရိကန္ ဒု-လက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ပက္ထရစ္ မာဖီ (Patrick Murphy) သည္ စက္တင္ဘာ ၁၉ ရက္ေန႕က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္မိန္႕ခြန္းေျပာသည္ကို ကိုယ္တိုင္ လာေရာက္နားေထာင္ခဲ့သည္။ တရုတ္ႏွင့္ အိႏၵိယ ႏွစ္ႏိုင္ငံအၾကား ပထ၀ီ၀င္ႏိုင္ငံေရးအရ အခ်က္အခ်ာက်ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံအား အေမရိကန္က ဂရုတစိုက္ ထိမ္းထိမ္းသိမ္းသိမ္း ဆက္ဆံမည့္ အလားအလာဟု ဆိုႏိုင္သည္။

အျခားတစ္ဖက္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တည္ၿငိမ္မႈ ျပန္လည္ ထိန္းသိမ္းေရးကို တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက စိတ္၀င္စားေနသည္။ တရုတ္ အစိုးရအတြက္ စြမ္းအင္ရရွိေရးလမ္းေၾကာင္း တစ္ခုကို အိမ္နီးခ်င္း ျမန္မာႏိုင္ငံက ေပးႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစၥလာမၼစ္ အစြန္းေရာက္ထိုးေဖါက္မႈ ျမင့္တက္လာႏုိင္ေျခရွိမႈကို တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက စိုးရိမ္ေန ျခင္း ျဖစ္သည္။ ယူနန္ျပည္နယ္ႏွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းသို႔ အစၥလာမၼစ္တို႔ ထိုးေဖာက္၀င္ႏုိင္ေျခရွိေၾကာင္း ႏုိင္ငံတကာေရး ရာ ကြၽမ္းက်င္သူ တ႐ုတ္ပညာရွင္တစ္ဦးက ေျပာဆိုသုံးသပ္ခဲ့ဖူးသည္။ အစြန္းေရာက္ ဘဂၤါလီမြတ္စလင္တို႔ႏွင့္ ၀ီဂါမြတ္စလင္တို႔သည္ အေရွ႕ေတာင္အာရွရိွ အစၥလာမၼစ္အၾကမ္းဖက္မ်ားႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ႏုိင္သည့္ အခြင့္အေရးရိွသည္ဟု ေလ့လာသူမ်ားက သုံးသပ္ၾကသည္။

ေလာေလာဆယ္ သံတမန္ေရးရာ အားျပိဳင္မႈတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ အထူးသတိျပဳရမည့္ အဖြဲ႕မွာ Organization of Islamic Cooperation (OIC) အဖြဲ႕ျဖစ္သည္။ စက္တင္ဘာ ၁၉ ရက္ေန႕က ကုလသမဂၢညီလာခံ အစည္းအေ၀းျပဳလုပ္ ေနစဥ္ အျပင္စည္း၌ OIC အဖြဲ႕သည္ ၎တို႕အဖြဲ႕အစည္းအေ၀းျပဳလုပ္ခဲ့ျပီး၊ အခ်က္ ၂၇ ခ်က္ပါ DECLARATION OF THE CONTACT GROUP ON ROHINGYA MUSLIMS OF MYANMAR ဆိုသည့္ ေၾကညာခ်က္ တစ္ေစာင္ထုတ္ျပန္ခဲ့ သည္။ အဖြဲ႕၀င္ ၅၇ ႏိုင္ငံပါ၀င္ေသာ OIC အဖြဲ႕သည္ ကုလသမဂၢအဖြဲ႕၀င္ ၂၅% ပါ၀င္သျဖင့္ အင္အားေကာင္းသည္ဟု ဆိုႏိုင္သည္။ လက္ရွိ OIC ၏ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္သည္ ေဆာ္ဒီ ၀န္ႀကီးေဟာင္းတစ္ဦးျဖစ္သူ ယူဆြတ္ ေအ အယ္(လ္)ေအာ့သမင္း (Yousef A. Al-Othaimeen) ျဖစ္သည္။ OIC ေၾကညာခ်က္တြင္ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥကို ကုလသမဂၢ လုံျခဳံေရးေကာင္စီက ခ်က္ခ်င္းအေရးယူေဆာင္ရြက္ရန္ ေတာင္းဆိုထားသည္။ ထို႕ျပင္ ၇၂ ႀကိမ္ေျမာက္ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံက ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ရိုဟင္ဂ်ာ ဒုကၡသည္ကိစၥကို ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်မွတ္ေပးရန္လည္း ေတာင္းဆိုထားသည္။ OIC ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ကိုလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံသို ေစလႊတ္၍ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥ ေဆြးေႏြးေျဖရွင္းရန္လည္း ပါ၀င္သည္။ ထို OIC အစည္းအေ၀းက နယူးေယာ့ခ္၊ ဂ်ီနီဗာ ႏွင့္ ဘရပ္ဆဲလ္ျမိဳ႕မ်ားရွိ OIC ဆက္သြယ္ေရးအဖြဲ႕မ်ားအေနျဖင့္ ကုလ သမဂၢ၊ ဥေရာပသမဂၢႏွင့္ အျခားႏိုင္ငံတကာအဖြဲအစည္းမ်ားအား ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥကို ေဆြးေႏြးသုံးသပ္ကာ မဟာဗ်ဴဟာမ်ား ခ်မွတ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ေဆာင္ျပီး၊ OIC အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ထံ တင္ျပရန္လည္း ပါ၀င္သည္။ OIC အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္အေနျဖင့္ UN အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္၊ ASEAN အေထြေထြအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္တို႕ႏွင့္ ဆက္သြယ္ကာ ျမန္မာအစိုးရႏွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥ ေဆြးေႏြးေျဖရွင္းရန္လည္း ၎ေၾကညာခ်က္၌ ေတာင္းဆိုထားေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ OIC အဖြဲ႕တြင္ အာဆီယံအဖြဲ႕၀င္ ဘရူးႏိုင္း၊ မေလးရွားႏွင့္ အင္ဒိုနီးရွားတို႕ပါ၀င္သည္ကို သတိျပဳသင့္သည္။

ရခိုင္ကိစၥကို အေၾကာင္းျပဳ၍ အျခားေသာ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ စီးပြားေရးအက်ိဳးအျမတ္ဆိုင္ရာ အုပ္စုဖြဲ႕မႈမ်ားျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ သည္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ သတိျပဳရမည္ျဖစ္သည္။ လက္ရွိအေနအထားအရ အင္ဒိုနီးရွားသည္ အလယ္အလတ္ သေဘာထားရွိသျဖင့္ OIC အဖြဲ႕၏ ဖိအားေပးလာမႈမ်ားကို ၾကား၀င္ေစ့စပ္ေပးႏိုင္ဖြယ္ရွိသည္။ အျခားတစ္ဖက္တြင္ Bay of Bengal Initiative for Multi-Sectoral Technical and Economic Cooperation (BIMSTEC) စီးပြားေရးပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈအဖြဲ႕၌ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဘဂၤလားဒက္ရွ္၊ အိႏၵိယ၊ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႕ႏွင့္ အက်ိဳးစီးပြားခ်င္း ဆက္စပ္ေနသည္။ သို႕ျဖစ္၍ ယခု ရခိုင္အေရးကိစၥတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ႏွင့္ တိုက္ရိုက္ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ရမည္ ျဖစ္သည္။ စက္တင္ဘာလ ၇ ရက္ေန႕က ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ဆန္တန္ခ်ိန္ သုံးသိန္း၀ယ္ယူမည္ဟု ဘဂၤလားဒက္ရွ္အစိုးရက သေဘာတူခဲ့သည္။ ထိုအေျခအေနကို ေထာက္ရႈပါက ႏွစ္ႏိုင္ငံဆက္ဆံေရး သိပ္ဆိုးလွသည္ဟု မဆိုႏိုင္ေပ။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံ ဒါကာၿမိဳ႕ေတာ္၌ ႏိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံရံုးဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္တင့္ေဆြႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး မာမြတ္ အလီ (H.E. Mr. Abdul Hassan Mahmood Ali) တို႕ ေအာက္တိုဘာ ၂ ရက္ေန႔တြင္ ေတြ႕ဆံု၍ မြတ္ဆလင္မ်ား ျပန္ပုိ႔ ေရးအတြက္ ညွိႏႈိင္းရန္ ပူးတဲြေကာ္မတီတစ္ရပ္ ဖဲြ႔စည္းေရး သေဘာတူခဲ့ၾကျပီး၊ Arakan Rohingya Salvation Army (ARSA) ကို ႏွစ္ႏိုင္ငံလုံး၏ ဘုံရန္သူအျဖစ္ သတ္မွတ္ေၾကာင္း အတည္ျပဳသည္ဟု အစိုးရသတင္းအရ သိရသည္။

သို႕ေသာ္ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ က ျမန္မာႏိုင္ငံအား ေနာက္ကြယ္ႏိုင္ငံေရး ရည္မွန္းခ်က္ျဖင့္ ဖိအားမ်ားတစ္ဆင့္ခ်င္းျမွင့္လာေနသည္ဟူေသာ သုံးသပ္မႈမ်ားလည္း ရွိသည္။ ကုလသမဂၢစင္ျမင့္ကို သံတမန္ေရး စစ္မ်က္ႏွာအျဖစ္ အသုံးျပဳလွ်က္ရွိသည္။ ရခိုင္ေဒသမွ ဘဂၤါလီ မြတ္စလင္မ်ား ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္သို႕ ဝင္ေရာက္ခိုလံႈသည့္ကိစၥသည္ ယခင္အစိုးရအဆက္ဆက္၏ ႏိုင္ငံေရးသတိ ေပါ့ေလ်ာ့မႈေၾကာင့္ဟု ေယဘုယ်ေ၀ဖန္ခ်က္မ်ိဳးလည္း ရွိသည္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံ၏ အက်ယ္အ၀န္းသည္ ရွမ္းျပည္နယ္မွ်သာ ရွိေသာ္လည္း လူဦးေရက ၁၆၅ သန္းေက်ာ္ရွိသည္။ ထို႕ျပင္ လူဦးေရထိန္းခ်ဳပ္မႈ စီမံကိန္းလည္း စနစ္ တက် မရွိေသာေၾကာင့္ လူဦးေရေပါက္ကြဲ လွ်ံထြက္မႈျဖစ္ေပၚေနသည္။ ရလဒ္မွာ လူေနမႈက်ပ္တည္းက်ဥ္းေျမာင္းကာ ဆင္းရဲမြဲေတမႈႏႈန္း ျမင့္မားလွ်က္ရွိသည္။ သို႕ျဖင့္ နယ္စပ္ခ်င္းဆက္ေနေသာ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း သို႕ ဘဂၤါလီ မြတ္စလင္ မ်ား ဥပေဒမဲ့ ခိုး၀င္မႈႀကီးထြားလာေနသည္ကို ျမန္မာအစိုးရတိုင္း အထူး သတိထားရမည္ ျဖစ္သည္။

ယခု ၇၂ ႀကိမ္ေျမာက္ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံ အေတာအတြင္း ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ ျဖစ္ပြားေနေသာ ဘဂၤါလီ အေရးကို ေျဖရွင္းရာ၌ ႏုိင္ငံတကာက ပါဝင္ စြက္ဖက္ျခင္း မရွိသင့္ေၾကာင္း ႐ုရွားအစိုးရက ေျပာၾကားခဲ့သည္ဟု RFA သတင္းအရ သိရသည္။ ဘဂၤါလီအက်ပ္အတည္းသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ျပည္တြင္းေရးသာျဖစ္၍ ျမန္မာအစိုးရကသာ အျပည့္ အဝ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းရန္ အခြင့္အေရးရွိသင့္ေၾကာင္း ႐ုရွားႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန ေျပာေရးဆိုခြင့္ရ အမ်ိဳးသမီး မာရီယာ ဇာခါ႐ိုဗာ (Maria Vladimirovna Zakharova) က ဆိုသည္။

‘‘ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လက္ရွိျဖစ္ပြားေနတဲ့ ပဋိပကၡ ေတြ ေျဖရွင္းႏိုင္ေရးကို ႐ုရွားက တတ္အားသေရြ႕ ေထာက္ခံေနပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ျပည္ တြင္းေရးကိစၥတစ္ခုကို တျခားႏုိင္ငံေတြက ဝင္စြက္ ဖက္တာမ်ိဳးမလုပ္ဖုိ႔လည္း ေတာင္းဆိုပါ တယ္’’ ဟု ဇာခါ႐ိုဗာ က ေျပာၾကားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရအေနျဖင့္ ရခိုင္အေရးကိစၥအား စနစ္တက် ေပ်ာ့ေပ်ာင္းလိမ္မာစြာ ကိုင္တြယ္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးစားရမည္ျဖစ္ သည္။ အထူးသျဖင့္ လက္နက္ကိုင္ လုံျခဳံေရးတပ္ဖြဲ႕မ်ားအေနျဖင့္ သမၼတႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးတို႕အား ေက်ာ္လြန္၍နယ္စပ္ေဒသမ်ားတြင္ စစ္ဆင္ေရးေဆာင္ရြက္ရန္ မသင့္ေပ။ နယ္နိမိတ္ခ်င္းထိစပ္ေနေသာ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ပဋိပကၡ နည္းႏိုင္သမွ် နည္းေစရန္ သတိမူရမည္ျဖစ္သည္။ ထို႕ျပင္ ႏိုင္ငံျခားေရးႏွင့္ ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာနမ်ားအေနျဖင့္ ျပႆနာ မျဖစ္မီ ႀကိဳတင္ ေလ့လာမႈႏွင့္ အခ်က္အလက္စုေဆာင္းမႈအပိုင္းတြင္ တက္တက္ၾကြၾကြေဆာင္ရြက္ထားသင့္ သည္။ သုေတသနႏွင့္ အခ်က္အလက္စုေဆာင္းမႈ (Research & Documentation) အားေကာင္းေမာင္းသန္ ျဖစ္ေနရ မည္။ ျပည္သူလူထုအားလည္း သတင္းအခ်က္အလက္ သိရွိပိုင္ခြင့္ကို မျဖစ္မေနဖန္တီးေပးဖို႕လိုသည္။ ယခုကိစၥတြင္ သတင္းစာလြတ္လပ္ခြင့္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆုံးရႈံးခဲ့ရျခင္း၏ ဒဏ္ကို ခံခဲ့ရေၾကာင္း ျမင္ရသည္။ ႏိုင္ငံတကာမွ သတင္းအမွား မ်ားကို ျမန္မာသတင္းသမားတို႕အေနျဖင့္ စနစ္တက် တန္ျပန္ထိုက္ဖ်က္ႏိုင္ျခင္း မလုပ္ႏိုင္ခဲ့။

သုေတသနႏွင့္ အခ်က္အလက္စုေဆာင္းမႈ အားေကာင္းေရးသည္ သတင္းႏွင့္စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္လည္း ခ်ိတ္ ဆက္ေနသည္။ သုေတသနအားနည္းသည္ႏွင့္အမွ် အစိုးရ၏ မူ၀ါဒေရးရာႏွင့္ လုပ္ငန္းလမ္းညႊန္မ်ားေရးဆြဲခ်မွတ္ရာတြင္ အားနည္းေလ့ရွိသည္။ စီမံကိန္းရည္ရြယ္ခ်က္ မွန္ကန္ေကာင္းမြန္ေသာ္လည္း သုေတသနအားနည္းပါက ပစ္မွတ္ကို မထိဘဲ ရွိတတ္သည္။ ယခု ကိစၥတြင္ လြန္ခဲ့သည့္ ဆယ္စုႏွစ္အတြင္း ထိလြယ္ရွလြယ္ေသာ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္း၌ ဘဂၤလီ လူမႈအသိုက္အ၀န္းအတြင္း ပညာေရးအေျခအေနႏွင့္ စီးပြားေရးအေျခအေနကို ေစာင့္ၾကည့္မွတ္တမ္းတင္ျခင္း မရွိေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ ထို လူမႈအသိုက္အ၀န္းတြင္ ႏိုင္ငံေတာ္အလံႏွင့္ သီခ်င္းကို အသိအမွတ္မျပဳဘဲ၊ ဘာသာေရးေက်ာင္းမ်ား တြင္ ေသြးကြဲမုန္းတီးေစမည့္ သင္ၾကားမႈမ်ားရွိေနသည္ကို လ်စ္လ်ဴျပဳခဲ့ၾကသည္။ အမွန္ဆိုလွ်င္ ထိုထက္မက ျပႆနာ ျဖစ္လာမည့္ အေရးကိစၥမ်ားႏွင့္ ဆက္ႏြယ္ေနေသာ အေၾကာင္းအရာ လူပုဂၢိဳလ္မ်ား အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအေၾကာင္း ေကာင္းစြာ သုေတသနျပဳထားဖို႕လိုေပသည္။ အေရးကိစၥေပၚလာမွ ႀကဳံရာလူလိုက္ေမးေနရျခင္းမ်ိဳး မျဖစ္သင့္ေခ်။ လတ္တေလာ ရခိုင္ကိစၥအတြက္ OIC ႏွင့္ ဘဂၤလားဒက္ရွ္ႏိုင္ငံတို႕ အေၾကာင္း ေကာင္းေကာင္းသိေအာင္ လုပ္ၾကရ မည္ျဖစ္သည္။ အိမ္နီးခ်င္း မေလးရွားႏိုင္ငံ၏ အာဏာရပါတီကလည္း ၎တို႕အာဏာတည္ျမဲေရးအတြက္ ျမန္မာ့ အေရးကိစၥအေပၚ ႏိုင္ငံေရးအျမတ္ထုတ္ရန္ ႀကံစည္ေနသည္ကိုလည္း မေမ့ မေလ်ာ့ သတိျပဳရမည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ျမန္မာအစိုးရသည္ လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားသည္လည္းေကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံသားတိုင္းသည္လည္းေကာင္း၊ ႏိုင္ငံတကာ၏ အလစ္အငိုက္ တိုက္ခိုက္ မခံရေစရန္ ႏိုင္ငံေရးသတိရွိဖို႕ လိုသည္။

မၾကာေသးမီ ေအာက္တိုဘာ ၂ ရက္ေန႕က ရခိုုင္ျပည္နယ္အေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည္ပႏုိင္ငံမ်ားက ျမန္မာႏုိင္ငံ အေပၚ စြပ္စဲြမႈမ်ား ရပ္တန္႔ေစရန္ ျပည္သူအခ်ိဳ႕က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမေရွ႕တြင္ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ခဲ့ၾကသည္။ ဆႏၵထုတ္ ေဖာ္ရာ၌ အဓိက ေတာင္းဆုိခ်က္မ်ားတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ျပည္သူလူထုႏွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကုိ ထိပါး ေစာ္ကားေနေသာ အုပ္စုဖဲြ႕အၾကမ္းဖက္၊ ဘက္ေပါင္းစံု ထိုးႏွက္တိုက္ခိုက္ေနေသာ စစ္ပဲြမ်ား ရပ္ရန္ ေတာင္းဆိုထားသည္။ ၿဗိတိန္၊ ဆီြဒင္၊ ျပင္သစ္ႏွင့္ အေမရိကန္ အစရွိသည့္ ႏုိင္ငံမ်ားက အာရွေဒသတြင္ အစၥလာမ္မစ္အၾကမ္း ဖက္အဖဲြ႕မ်ား လႊမ္းမိုး အၾကမ္းဖက္လာႏိုင္သည့္ အႏၲရာယ္ရွိသည္ကို သိပါလွ်က္ႏွင့္ ၎တို႔၏ ကုိယ္က်ိဳးစီးပြားအား ကာကြယ္ရန္ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕မ်ားကို အားေပး ေထာက္ခံေနသည္ဟု ဆႏၵျပအဖြဲ႕က ဆိုသည္။ ရခိုင္ ျပႆနာ ကို မီးေမႊးေသာ အဓိက လက္သည္တရားခံမ်ားသည္ အၾကမ္းဖက္မႈ အားေပးသည့္ မြတ္စလင္ႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္ အေနာက္ဘက္ လက္နက္ႏုိင္ငံႀကီးမ်ား မွ ႀကံရာပါမ်ားျဖစ္သည္ဟု ဆႏၵျပသူတို႕က ဆိုထားသည္။

၎အၾကမ္းဖက္ အားေပးအုပ္စုမ်ားက ေမြးျမဴထားေသာ အလိုေတာ္ရိမ်ား၏ စည္းကိုက္၀ါးကိုက္လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားအရ ရခိုင္ျပည္နယ္ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈ ျဖစ္ပြားရသည္ဟု ဆိုသည္။ Bertil Lintner ၏ The truth behind Myanmar's Rohingya insurgency ဆိုေသာေဆာင္းပါး၌ ARSA ေခါင္းေဆာင္သည္ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံ ကရာခ်ိျမိဳ႕ ဆင္ေျခဖုံး ဇာတိ ဘဂၤါလီ တစ္ဦး ျဖစ္သည္ဟု ေဖၚျပထားသည္။ ARSA အၾကမ္းဖက္အုပ္စုသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစြန္းေရာက္ ဘာသာေရး စစ္ပြဲ ဆင္ႏႊဲရန္ လႈံ႕ေဆာ္ေနေၾကာင္း Bertil Lintner က ဆိုသည္။ ARSA အဖြဲ႕၀င္ ၁၅၀ ခန္႕ရွိျပီး ဘဂၤလားဒက္ရွ္ႏိုင္ငံ သား အမ်ားစုျဖစ္သည္။ အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွား၊ထိုင္းႏိုင္ငံေတာင္ပိုင္းမွ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ား ပါသည္ဟု ဆိုသည္။ ဥဇဘက္ကစၥတန္မွ အၾကမ္းဖက္သမား ၂ ဦးလည္း ARSA အဖြဲ႕၌ ပါသည္ဟု Bertil Lintner က ဆိုသည္။ ထိုအဖြဲ႕သည္ ပိုမိုက်ယ္ျပန္႕ေသာ ေဒသဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းႀကံစည္မႈတစ္ခုကို အကြက္ခ်ႀကံစည္ေနသည္ဟု ေထာက္ျပထားသည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ဘဂၤလားဒက္ရွ္မွ ဒုကၡသည္ ဘဂၤလီမ်ားကို ျပန္လည္ လက္ခံေရးကိစၥမွာ အနာဂတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တည္ျငိမ္ ေအးခ်မ္းေရးအတြက္ အလြန္႕အလြန္အေရးႀကီးေသာ ကိစၥျဖစ္ေသာေၾကာင့္၊ တာ၀န္ရွိသူတို႕ သတိ ၀ိရိယ လစ္ဟင္းမႈ လုံး၀ မရွိဘဲ၊ အထူး ၾကပ္မတ္ေဆာင္ရြက္ၾက ေစလိုသည္။။။။။
0