ကုိသန္းလြင္ ● ေဘဂ်င္းၿမိဳ႕ေတာ္ႏွင့္ ေလထုသန္႔ရွင္းေရး

ကုိသန္းလြင္ ● ေဘဂ်င္းၿမိဳ႕ေတာ္ႏွင့္ ေလထုသန္႔ရွင္းေရး
(မုိးမခ) ဇန္နဝါရီ ၂၃၊ ၂၀၁၈

(၁)
ယမန္ႏွစ္ဒီဇင္ဘာလလယ္ပိုင္းက ကြၽန္ေတာ္စီးလာခဲ့ေသာ ေလယာဥ္ပ်ံသည္ ေဘဂ်င္းေလဆိပ္သို႔ ဆင္းခါနီးတြင္ ကြၽန္ ေတာ္ယူလာေနက် N95 မ်က္ႏွာဖုံးသည္ ေမ့လာခဲ့ျပီျဖစ္ေၾကာင္း သိလိုက္သည္။ ေဘဂ်င္း၏ညစ္ညမ္းေသာေလထု တြင္မ်က္ႏွာဖံုးမပါဘဲ ေလွ်ာက္သြားရန္ မသင့္ေလ်ာ္ပါ။ ကြၽန္ေတာ္သည္ မ်က္ႏွာဖုံးမပါရျခင္းအတြက္ ႐ုတ္တရက္ ေနာင္တရ သြားမိပါသည္။ သို႔ေသာ္ ထိုေန႔က ေဘဂ်င္းၿမိဳ႕ေတာ္သို႔သြားရန္ မ်က္ႏွာဖုံးမလိုပါ။ ေနာက္မွ မိတ္ေဆြမ်ားကေျပာသည္မွာ ၂၀၁၇ ေန႔ေတြ သည္ ယခင္ႏွစ္မ်ားႏွင့္စာလ်င္ သာယာသည္က မ်ားပါသည္။ Blue Sky ကို ျမင္ႏိုင္သည္။

ေလထုညစ္ညမ္းျခင္း (Smog) ကို ကာကြယ္ရန္အတြက္ တရုတ္အာဏာပိုင္မ်ားသည္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွ စတင္ၿပီး လုပ္ေဆာင္ခဲ့ သည္။ အိမ္မ်ားတြင္ အပူဓါတ္ရေစရန္ ေက်ာက္မီးေသြးကို သုံးသည့္စနစ္မွ (Natural Gas) သို႔ေျပာင္းရမည္ (သို႔) လွ်ပ္စစ္ကို အသုံးျပဳရမည္ဟု ျပဌာန္းခဲ့သည္။ အေျခအေနမွာ ေမ်ွာ္လင့္ခ်က္ မရွိဘူးဟု ထင္ေလာက္ေအာင္ ဆိုးရြားသည္။ လူတို႔၏ျမင္ႏိုင္ မႈ (Visiibiliry) မွာ ကိုက္ ၅၀ သာသာရွိသည့္ အခါမ်ားရွိသည္။

ထိုစဥ္ကအစိုးရသည္ Beijing -Tianjin-Hebin ဧရိယာကို ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို ၂၅ ရာခုိင္ႏႈန္းေလွ်ာ့ခ်ရန္ ျဖစ္သည္။ ထိုစဥ္ က ေႂကြးေက်ာ္ခ်က္မွာ “ေရၾကည္ျခင္းႏွင့္ ေတာေတာင္စိမ္းလန္းျခင္းသည္ ေရႊေတာင္ ေငြေတာင္ႀကီးျဖစ္ဖို႔ထက္ အေရးႀကီး သည္ “ ဟူ၍ျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ ဟာဘင္းျပည္နယ္တြင္ အစိုးရက ေတာင္းဆိုသည္မ်ားကို လက္ေတြ႔မလုပ္နိုင္၊ စြမ္းအင္အသစ္က ႐ုတ္တရက္ ျပည့္စံုေအာင္မလိုက္နိုင္ေသာအခါ လူေနအိမ္ေျခအေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အပူဓာတ္မရွိ ျဖစ္ကုန္သည္။ အစိုးရကမူ မိမိရည္မွန္း ခ်က္ျပည့္ဝေရးသာ အဓိကျဖစ္သည္။

၂၀၁၃ မတိုင္မွီကမူ အစုိးရသည္ ပတ္ဝန္းက်င္ဘာျဖစ္ေနေန စီးပြားေရးတိုးတက္မႈက အရင္လာရမည္ဟု ေပၚလစီခ်မွတ္ထား ခဲ့သည္။ ထိုစဥ္ကေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္ က်န္းမာေရးႏွင့္လံုျခံဳေရးကို ထိခိုက္မႈမ်ားရွိခဲ့ဘူးသည္။ ထိုစဥ္ကတည္းက တစ္နိုင္ငံလံုးကို ႏွင္းျမဴဆိုင္းသကဲ့သို႔ (Smog) ဖံုးလႊမ္းခဲ့ရာ ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို ထိမ္းသိမ္းမွျဖစ္ေတာ့မည္ဟု သေဘာ ေပါက္ခဲ့သည္။ လူထု၏က်န္းမာေရးကို ညစ္ညမ္းေသာေလထုက မည္သို႔အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈရွိသည္ကို ေလ့လာရန္ အခ်ိန္လံုေလာက္စြာ မေပး၊ အျပင္ေလထုသည္ က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္သည္ဟုသာ ယူဆခဲ့သည္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္တြင္ ပါတ္၀န္းက်င္ကာကြယ္ေရးဆိုင္ရာ ဝန္ႀကီးက ဗဟိုစစ္ေဆးေရးအဖြဲ႔ကို ဖြဲ႔စည္းသည္။ သူတို႔၏ အလုပ္မွာ လူတို႔က ပတ္ဝန္းက်င္သန္႔ရွင္းေရးကို လုပ္မလုပ္ေစာင့္ၾကည့္ရန္ပင္ျဖစ္သည္။ ထိုေကာ္မတီ က ခရိုင္ရွစ္ခုတြင္ စစ္ေဆးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ၿပီးေနာက္ အစိုးရဝန္ထမ္း ၁၁၄၀ ကို ျပစ္ဒဏ္ေပးသည္။ နာမည္ပ်က္၍ အရွက္ရေစသည္။ အခ်ဳိ႕ကို အေရးယူမႈမ်ား ျပဳလုပ္သည္။ ရံုးေတာ္သို႔ တင္သင့္သည္မ်ားကို တင္သည္။

ဤစီမံကိန္း၏တစ္ခုေသာ ရည္ရြယ္ခ်က္မွာရႈတ္ပြေသာ၊ ညစ္ပတ္ေသာ၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းကေလးမ်ားကို ရွာေဖြဖယ္ရွားပစ္ ရန္ပင္ျဖစ္သည္။ ဇမ္ဂ်မ္း  (Zhenzhang) တြင္ (Henan) ၿမိဳ႕ေတာ္၌ ထိုကဲ့သို႔ ေသာ စက္မႈလုပ္ငန္းကေလးမ်ားကို ရွာေဖြခဲ့ရာ ပထမစာရင္းေပါက္သည္မွာ ၅၃၉ ခုရွိသည္။ ေမာ္ေတာ္ကားျပင္သည့္ ဝပ္ေရွာ့မ်ား၊ မုန္႔ပဲသေရစာေရာင္းသည့္ မုန္႔ဆိုင္ကေလး မ်ားပါဝင္သည္။ ဤသို႔လုပ္ကိုင္ ရင္းျဖင့္ ဝိုင္းဝန္း၍စာရင္းေပးၾကရာ သံုးႏွစ္အတြင္းတြင္ လုပ္ငန္းေပါင္းတေသာင္းေက်ာ္မွာ ညစ္ပတ္သည္ဟု ျဖစ္ကုန္ေတာ့သည္။ အဖိုးႀကီးအဖြားႀကီးေရာင္းသည့္၊ မုန္႔ဆိုင္အေသးစားေလးပါ ပါကုန္သည္။

၂၀၁၇ခုႏွစ္တြင္ အာဏာပိုင္တို႔၏ ဖိအားမ်ားေလ်ာ့မသြားေပ၊ ၂၀၁၇ အကုန္တြင္ ေဘဂ်င္းျမဴနီစပါယ္အစိုးရက ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ တြင္ခ်မွတ္ထားေသာ ေက်ာက္မီးေသြးအသံုးကို ၃၀ ရာခုိင္ႏႈန္း ေလွ်ာ့ခ်ရမည္ဟု ေၾကညာသည္။ အစိုးရ၏၂၀၁၃ တြင္ခ်မွတ္ ခဲ့သည့္ ရည္မွန္းခ်က္ထက္ သာလြန္သည္။ ေၾကညာၿပီး တလအၾကာတြင္ ေကာ္မရွင္က အႀကီးမားဆံုး စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားကိုျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

လြန္ခဲ့ေသာေအာက္တိုဘာလက ပါတီကြန္ဂရပ္တြင္ သမၼတၾကီးရီွဂ်င္ပင္း (Xi Jingping) ၏ ရီပို႔မွာ အခန္းတခန္းလံုးကို ညစ္ညမ္းေလထုတိုက္ဖ်က္ေရးကို ေရးသားထားသည္။ အစိုးရကခ်မွတ္ထားေသာ (Action Plan) မ်ားအားလံုးမွာ ျပည့္စံုခဲ့ ပါသည္။

သို႔ေသာ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ လီ (Li Keqiang) ကမူ ယမန္ႏွစ္ကတိုက္ဖ်က္ခဲ့သည္မ်ားမွာ ေက်ာက္မီးေသြးကို မီး႐ႈိ႕ျခင္း၊ ေမာ္ေတာ္ ကားမ်ားမွ ထုတ္လႊတ္ေသာ အေငြ႔မ်ားႏွင့္ ေသးငယ္ေသာ အမႈန္မ်ားကို ၎တို႔ထုတ္လုပ္သည့္ အရင္း (Source) အထိလိုက္ ျခင္း တို႔ပါ၀င္သည္။ အျခားလူတိရစာၦန္တို႔၏ေခ်းမ်ားႏွင့္ ၎မွထုတ္လုပ္ေသာအမိုးနီးယား၊ ဓာတ္ေျမၾသဇာမွလာေသာ အမိုးနီးယား၊ ထိုအမိုးနီးယားႏွင့္ေလထုထဲမွာ ဆာလဖိတ္ႏွင့္ ႏိုက္ထရိတ္မ်ားေပါင္းစပ္ၿပီး ေလထုကို ညစ္ညမ္းေစသည္။ ထိုညစ္ညမ္းျခင္း အတြက္မပါေသးပါဟု ဆိုသည္။ ထိုညစ္ညမ္းမႈက  ၂၀ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ရွိႏိုင္သည္။

က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ တာဝန္ရွိသူမ်ားကမူ ေလထုညစ္ညမ္းမႈသည္ ကင္ဆာေရာဂါႏွင့္ မသက္ဆိုင္ပါဟု ေျပာေနၾကသည္။ ကင္ဆာသည္ တ႐ုတ္ျပည္မွလူထုကို အမ်ားဆံုးဒုကၡေပးေနေသာ ေဝဒနာျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ အဆုပ္ကင္ဆာသည္ လူကိုေသေစသည္။ တ႐ုတ္ျပည္တြင္ အဆုပ္ကင္ဆာေၾကာင့္ လူေသႏႈန္းသည္ အမ်ားဆံုးျဖစ္သည္။

(၃)
ေဘဂ်င္းႏွင့္အျခားၿမိဳ႕ႀကီး ၂၇ ၿမိဳ႕တို႔တြင္ ေလထုညစ္ညမိးမႈက်ဆင္းသြားသည္မွာ အလ်င္ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေနာက္ဆံုး သံုးလ ျဖင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ပါက မွာ ပ်မ္းမွ် ၃၃ ရာခုိင္းႏႈန္းမွ်ရွိသည္ဟု ဂရင္းပိစ္ (Green Peace) အဖြဲ႔ ႀကီးက ဆိုသည္။ ေဘဂ်င္းၿမိဳ႕ေတာ္တြင္ က်ဆင္းမႈမွာ ၅၃ ရာခုိင္ႏႈန္းမွ်ရွိသည္ဟု ဆိုသည္။ တနည္းဆိုေသာ္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္ ေသဆံုးသုဦးေရ ၁၆၀,၀၀၀ မွ် ေလ်ာ့နည္းသြားျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ဤသည္တို႔မွာ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္ ေလယဥ္ခရီးစဥ္မ်ားဖ်က္သိမ္းရျခင္း။ စာ သင္ေက်ာင္းမ်ား ပိတ္ရျခင္းအျဖစ္တို႔မွ လာခဲ့ရျဖင္းျဖစ္သည္။

ဤျဖစ္ရပ္တြင္ ေဘဂ်င္းအစိုးရ၏ ျပည္သူတို႔အတြက္ဆိုလွ်င္ ဘာမဆိုလုပ္မယ္ဆိုေသာဆံုးျဖတ္ခ်က္ေၾကာင့္ အက်ိဳးရလဒ္ကို ျမင္ေတြ႔ရျခင္းပင္ျဖစ္သည္။

ကိုသန္းလြင္
Ref: Did China Takes on Pollution too fast, Yanzhong New York Times, January 15 2018.

0