ရွာေဖြေရး ...

PO Box 320-207, San Francisco, CA 94132-0207, USA – editors @ moemaka.net ((510) 854-6501)။
မိုးမခ ရံုးစားပြဲ - Home ရံုးခန္းအသစ္၊ အမွတ္ (၁၂၄)၊ ၅၇ လမ္း၊ မဟာဗႏၶဳလ လမ္းမ၊ ပုဇြန္ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊
ဖုန္း – ၀၉ ၂၅၂ ၂၄၉ ၀၉၄ ၊ ၀၉ ၄၂၁ ၇၄၃ ၇၅၃ ၊ ၀၉ ၅၀၄ ၁၀ ၅၈ ၊ ၀၉ ၄၃၀ ၄၆၃ ၉၉ (မႏၱေလး)။ ။ စာတိုက္ေသတၱာ (၈၂၅)၊ ရန္ကုန္စာတိုက္ၾကီး။

ဆလိုင္းဟန္လင္း၏ "ကမၻာတလႊား ခ်င္းအမ်ိဳးမ်ား ေဆာင္းပါးမ်ား စုစည္းမႈစာအုပ္" ထြက္ျပီ




ဆလိုင္းဟန္လင္း၏ "ကမၻာတလႊား ခ်င္းအမ်ိဳးမ်ား ေဆာင္းပါးမ်ား စုစည္းမႈစာအုပ္" ထြက္ျပီ
SK ရွန္လိန္း၊ မိုးမခစာအုပ္စင္၊ ႏို၀င္ဘာ ၈၊ ၂၀၁၆

ဆလိုင္းဟန္လင္း၏ (ကမၻာတလႊား ခ်င္းအမ်ိဳးမ်ား- ခ်င္းမဂၢဇင္းပါ ေဆာင္းပါးမ်ား စုစည္းမႈစာအုပ္) ထြက္္ရွိလာသည္။ ခ်င္းလူမ်ိဳးႏွင့္ ခ်င္းဓေလ့ရုိးရာဆိုင္ရာ ေဆာင္းပါးမ်ား စုစည္းမႈျဖစ္ျပီး ၁၉၈၀-၀န္းက်င္က ခ်င္းတိုင္းရင္းသား စာေပႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီ(တကၠသိုလ္မ်ား-ရန္ကုန္)က ထုတ္ေ၀ေသာ ခ်င္းမဂၢဇင္းပါ ေဆာင္းပါးမ်ား ျဖစ္သည္။ ေဆာင္းပါးမ်ားကို မာတိကာ ဓါတ္ပုံတြင္ ၾကည့္္ရႈေလ့လာနိုင္ပါသည္။ ဆရာဆလိုင္းဟန္လင္း၏ ညီေထြးျဖစ္သူ ဆလိုင္းေရႊလင္းက ဆရာ၏ မွာၾကားခ်က္ႏွင့္ တာ၀န္ေပးခ်က္အရ ယခုစာအုပ္ကို စီစဥ္ျခင္းျဖစ္သည္ဟုေဖၚျပထားသည္။



ဦးဟန္လင္းကို ခ်င္းျပည္နယ္၊ကန္ပက္လက္ျမိဳ ့နယ္၊ ေက်ာက္စစ္ေခ်ာင္းတိုက္နယ္ (အမွတ္ ၅ တိုက္နယ္)၊ထန္းေအာင္ေက်းရြာ၌၊ ၁၉၅၁တြင္အဖထန္းေအာင္ရြာသူၾကီးေတာင္သူ ၾကီး ဦးလိန္းနိုင္း၊ အမိေဒၚလႈးဟုန္းတို ့ မွ ဖြါးျမင္သည္။ ေမြးခ်င္းေပါင္း ၉-ဦးရိွရာ ၊ က်ား(၅)ဦး ၊ မ(၄)ဦး ျဖစ္သည္။ သူသည္ ဒုတိယေျမာက္ ေမြးဖြါးသူျဖစ္ျပီး၊ သားေယာက္က်ားမ်ားတြင္ အၾကီးဆံုးျဖစ္သည္။

မၾကားေက်းရြာသို ့ဗုဒၶသာသနာျပဳအျဖစ္ ပထမဦးဆံုး  ၾကြေရာက္လာေသာ ေတာင္တန္းသာသနာျပဳဆရာေတာ္ ဦးနႏၵမာလာသည္ မၾကားရြာႏွင့္အျခား ၅-ရြာရိွ ကေလးမ်ားကို မူလတန္းပညာ သင္ေပးရာ အရြယ္ငယ္ေသာ္လည္း ဥာဏ္ပညာ ထူးခ်ြန္ထက္ျမက္ေသာ ကေလးငယ္ဟုန္းလိန္းကို အထူးသေဘာက်ျပီး ေမာ္လျမိဳင္၊ ရန္ကုန္ျမိဳ့မ်ားသို့ ေခၚေဆာင္ကာ ျပဳစုပ်ိဳးေထာင္ေပးခဲ့သည္။

ဦးဆလိုင္းဟန္လင္းသည္ အသက္ ၆၃-ႏွစ္အရြယ္ ၊ ၃ရက္ ဧျပီလ ၂၀၁၄ ညေန (၃) နာရီတြင္ မင္းတပ္ေဆးရံု၌၊ လည္ေခ်င္းကင္ဆာျဖင့္ ကြယ္လြန္ခဲ့သည္။ ဆရာႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး ထူးျခားမႈ ၄ မ်ိုဳးရွိသည္။

ပထမအခ်က္မွာ ပညာေရးနွင့္ ပတ္သက္ျပီး ထူးခ်ြန္ ထက္ျမက္ေသာ မ်ိဳးဆက္တစ္ခုကို စတင္ေလွ်ာက္လွမ္း နိုင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ သူသည္ ၁၉၈၂-တြင္ မဟာဝိဇၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨာဘြဲ ့(သမိုင္း)ကို ရခဲ့သူျဖစ္ရာ ခ်င္းျပည္နယ္၊ ကန္ပက္လက္နွင့္ မင္းတပ္ဇာတိဖြား ခ်င္းလူမ်ိဳးမ်ားအနက္ ပထမဆုံး သမိုင္းဘာသာျဖင့္ မဟာဝိဇၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨၨာရသူဟု ဆလိုင္းကီးလဲအြမ္က မွတ္တမ္းျပဳသည္။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္၊ ေဒသေကာလိပ္အမွတ္ (၁) နွင့္ အမွတ္ (၂) တို ့တြင္နည္းျပဆရာလုပ္ခဲ့၏။ တကၠသိုလ္ခ်င္းဆရာမ်ားအနက္ 'ဆလိုင္း' အမည္ကို ပထမဦးစြာ ခံယူဝ့ံခဲ့သူျဖစ္၏။ လူထုဆက္သြယ္ေရးအတတ္ပညာဌာနတြင္ အတြင္းေရးမႈးအျဖစ္ တာဝန္ေပးအပ္ျခင္းလည္း ခံခဲ့ရ၏။ သို ့ေသာ္ ဝန္ထမ္းဘဝ၌ မၾကာျမင့္လွေပ။ မထင္မွတ္ေသာ ေလာဂဓံမုန္တိုင္း ေၾကာင့္နားခဲ့ရသည္။

ဒုတိယအခ်က္မွာ ခ်င္းအမ်ိဳးသားေရးနွင့္ နိုင္ငံေရးတြင္ စြမ္းသေလာက္ ပါဝင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါ၏။ ေမာ္လျမိုင္ဒီဂရီေကာလိပ္ ေက်ာင္းသားဘဝကတည္းက၊ ယခင္မရွိခဲ့ဖူးေသာ ခ်င္းတိုင္းရင္းသား စာေပနွင့္ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီကို ဦးေဆာင္ဖြဲ့စည္းကာ အတြင္းေရးမႈး အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ အမႈေဆာင္အျဖစ္လည္းေကာင္း ပါဝင္လႈပ္ရွားခဲ့၏။ ခ်င္းအမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ့ခ်ဳပ္တြင္၊ ဗဟိုအမႈေဆာင္ (ကန္ပက္လက္ျမိုနယ္ဥကၠဌ ) အျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့ျပီး ၁၉၉၀-ျပည့္ ျမန္မာနိုင္ငံေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ကန္ပက္လက္ျမိဳ့နယ္မွ ဝင္ေရာက္အေရြးခံ ရန္ ၾကိဳးစားခဲ့၏။ သို ့ေသာ္၊အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ မဝင္ျဖစ္ခဲ့ေပ။ ဦးစံခင္က ခ်င္းအဖြဲ.ခ်ဳပ္ကိုယ္စားျပဳ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္၏။ မဲျပန့္သြားမႈေၾကာင့္ ပါတီ ၄ ခု ဝင္ေရာက္ရာ၊ တစညပါတီ မွ ဦးလိန္းဟာက ပြတ္ကာသီကာ မဲအနည္းငယ္ အသာျဖင့္ နိုင္သြားခဲ့သည္။

တတိယအခ်က္မွာ စာေပေရးသားမႈစြမ္းရည္နွင့္ ေဟာေျပာသင္ျပမႈစြမ္း ရည္ ျမင့္မားျခင္းျဖစ္သည္။ ခ်င္းအမ်ိဳးသားေရးဆိုင္ရာ အေတြးအေခၚသစ္ ေဆာင္းပါးမ်ားနွင့္ ခ်င္းဓေလ့ထံုးတမ္းဆိုင္ရာ သုေတသနေဆာင္းပါးမ်ားကို ခ်င္းတိုင္းရင္းသား စာေပနွင့္ ယဥ္ေက်းမႈ ေကာ္မတီ (တကၠသိုလ္မ်ား -ရန္ကုန္) ထုတ္ ခ်င္းမဂၢဇင္းမ်ားႏွင့္ စာေစာင္မ်ားတြင္ ေရးသားခဲ့သည္။ ေဆာင္းပါးအေရအတြက္ ၂၀ ခန့္ ့့့ေလာက္သာ ရွိေသာ္လည္း ဂဃနဏ ေသေသသပ္သပ္ ျပည့္စံုစြာ ေရးသားထားသျဖင့္ ေနာင္လာေနာက္သားမ်ား ကိုးကားနိုင္၊ က်င့္သံုးနိုင္ေလာက္သည့္ စာမူမ်ားျဖစ္သည္ဟု ပညာရွင္မ်ား မွတ္ခ်က္ေပးၾကသည္။

ဥပမာ… ခ်င္းအားလံုးအတြက္ ညီညြတ္ေရးလမ္းစဥ္ ၂ ခု ေဆာင္းပါးတြင္ မ်ိဳးႏြယ္စုမတူသူမ်ား၊ ေဒသမတူသူမ်ား အျပန္အလွန္ ေရာေနွာလက္ထပ္ျခင္း (cross marriage) ကို က်င့္သံုးဖို ့နႈိးေဆာ္တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ ယခုအခါ ထိုသို့ လက္ထပ္မႈမ်ိဳး အေတာ္မ်ား မ်ား ေတြ့လာရသည္။ အျခားတစ္ခ်က္မွာ ဘံုစာေပ ေဖၚထုတ္ေရးျဖစ္သည္။ (ခ်ဳိတို့ အခ်င္းခ်င္း စစ္ခင္းပုံ) နွင့္ (သစၥာဆိုင္၍ တရားဆိုင္ေသာ ခ်ဳိခ်င္းမ်ား) ကဲ့သို ့ေသာ ေဆာင္းပါးမ်ားတြင္ စာေပ သို ့မဟုတ္ ဥပေဒျဖင့္ သတ္မွတ္ျခင္း မျပဳေစကာမူ၊ အဆင့္ျမင့္ေသာ ခမ္းနားေသာ၊ တိက်ေသာ ခ်င္းတ့ို၏ ဥပေဒထံုးတမ္းနွင့္ ေတြးေခၚယူဆပံုမ်ားကို ေဖၚထုတ္ျပခဲ့၏။ ေဖၚထုတ္ရာတြင္လည္း ခန္ ့ျငားေလးနက္ေသာ အေရးအသာမ်ားျဖင့္ တင္ျပ ေလ့ရိွသည္။ ထုတ္ေဝသူတို ့က ခ်င္းမဂၢဇင္းတစ္အုပ္ထဲတြင္ ဦးဟန္လင္း၏ ေဆာင္းပါး ၁ ခုထက္ ပိုျပီး ထည့္သြင္းလိုၾကသျဖင့္ ကေလာင္ခြဲမ်ား သံုးခဲ့ရသည္။

ကေလာင္ခြဲမ်ားမွာ ဆလိုင္းဟန္လင္း၊ ဆလိုင္းဓူဝံနီ၊ ဆလိုင္းေဗြမဏ္၊ မိုင္မင္ရီဟိုင္း၊ ျပည္ေထာင္စုကိုကို၊ ဆလိုင္း၀သုန္နီတို ့ျဖစ္၏။ သူ၏ M.A ဘြဲ ့ ယူက်မ္းမွာ (ခ်င္းေတာင္၏ နိုင္ငံေရးသမိုင္းက်မ္း ၁၉၂၀-၁၉၆၂) ျဖစ္သည္။ အေရးအသားပိုင္းတြင္ သာမက ၊ အေၾကာင္း အရာပိုင္းတြင္ပါ အထူးေကာင္းမြန္ျပီး အေထာက္အထားျပည့္စုံသည္ဟု အခ်ုိဳ ့ကမွတ္ခ်က္ေပးၾကသည္။သို ့ေသာ္ သူမ်ား မေရးဘူးေသးေသာ အေၾကာင္းအရာကို၊ ေရးမည္ဆိုပါက ပိုျပီး ထင္ရွား ထြန္းေတာက္ နိုင္ေၾကာင္း ဆရာဝိေသသက သုံးသပ္သည္။

စတုတၳ အခ်က္မွာ ခ်င္းဗုဒၶၶဘာသာ လူငယ္မ်ဳိးဆက္မ်ားကို တိုက္ရိုက္အားျဖင့္ ျဖစ္ေစ၊ သြယ္ဝိုက္ေသာအားျဖင့္ ျဖစ္ေစ အတတ္နိုင္ ဆံုး ေမြးထုတ္ပ်ဳိးေထာင္ ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ဦးဟန္လင္း၏အမည္မွာ ခ်င္းအသံထြက္ အေနျဖင့္ ဟုန္းလိန္းျဖစ္သည္။ ေက်းဇူးရွင္ ဆရာဘုန္းၾကီး ဦးနႏၵမာလာက ခ်င္းအမည္လည္း မေပ်ာက္ရေလေအာင္ ၊ ဗမာလုိလည္း အဓိပါၸယ္ရိွရေလေအာင္ အသံဖလွယ္ကာ ဟန္လင္းဟု မွည့္ေခၚခဲ့သည္။ ဦးဟန္လင္းသည္ ညီ၊ ညီမမ်ားကိုလည္း ထိုနည္းအတိုင္း မွည့္ေခၚခဲ့ရာ ထန္းလိန္းကို ထိန္လင္း၊ နိုင္းလိန္းကို ေနလင္း ၊ ေအာင္လိန္းကို ေအာင္လင္း၊ ရႊီလိန္းကို ေရႊလင္း၊ အြဲသာလိန္းကို ေအးမာလင္း၊ တီးသာလိန္းကို သီတာလင္း၊ လိုင္းသာလိန္းကို လိႈင္ဝါလင္း ဟု မွည့္ေခၚေပးခဲ့သည္။



စာအုပ္ ရနိုင္ေသာေနရာမ်ားမွာ - (၁) ပင္ရင္း၊ အမွတ္ (၃၁) ႏွင္းဆီကုန္းလမ္း၊ အလုံ၊ရန္ကုန္။ ဖုံးႏွင့္ ဗိုင္ဘာ ၀၉ ၃၀၀၀၄၉၇၄ ၊ ၀၉ ၇၉၉၆၇၉၉၅၉။ (၂) စာေပနန္းေတာ္၊ ၁၃၈-၁၄၀၊ ပ-ထပ္။ ပန္းဆိုးတန္းလမ္းႏွင့္ မဟာဗႏၶဳလလမ္းေထာင့္၊ ေက်ာက္တံတား။ ဖုံး-၀၉၇၃၁၂၅၀၆၇ ။ (၃) သီတာ နီလာစာေပ၊ ၆၂၂ ကုန္သည္လမ္း၊ လမ္း ၃၀ ေထာင့္၊ ဖုံး-၀၁-၂၄၅၀၃၃။ (၄) စာေပဗိမာန္ အေရာင္းဆိုင္၊ ကုန္သည္လမ္း၊ ၃၇ လမ္းေထာင့္။ (၅) ပါရမီစာေပ၊ ၂၃၀- ၂၉-လမ္း၊ ပန္းဘဲတန္း၊ ဖုံး ၀၁ ၂၅၃၂၄၆ တို ့ျဖစ္သည္။

ဆလိုင္းေရႊလင္း ၊ အမွတ္ ၃၁ ႏွင္းဆီကုန္းလမ္း၊အလုံ၊ ရန္ကုန္က ထုတ္ေ၀ျပီး ၊ ဦးေအာင္ေက်ာ္္ထူး၊ ျမတ္ပန္းရဂုံပုံႏွိပ္တိုက္က အဖုံးႏွင့္္ အတြင္းစာသားမ်ားကို ပုံႏွိပ္သည္။ ၂၀၁၆ ဒီဇင္ဘာလတြင္ ပထမအၾကိမ္၊ အုပ္ ၁၁၀၀ ကို ပုံႏွိပ္ထုတ္ေ၀သည္။ တန္ဖိုး ၇၀၀-က်ပ္ျဖစ္သည္။