၁၉၈၈ ႎႀင့္ ၂၀၀၇ အေဴခအေန ႎိႁင္းယႀဥ္ခဵက္


၁၉၈၈ ႎႀင့္ ၂၀၀၇ အေဴခအေန ႎိႁင္းယႀဥ္ခဵက္
ဥေဒၝင္း

ေအာက္တိုဘာ ၃၊ ၂၀၀၇
(စစ္တပ္မႀ မပစ္မီ ဴပည္တၾင္းမႀ ေရးပိုႚထားသည့္စာ)

၁၉၈၈ ႎႀင့္ ၂၀၀၇ ခုႎႀစ္ အေဴခအေနမဵားကို ႎိႁင္းယႀဥ္ဳကည့္ရလ႖င္ -

၁၉၈၈ ဳသဂုတ္လ
ႎိုင္ငံတၾင္ အာဏာအရႀိဆံုးသူ ဦးေန၀င္း၊ ဗိုလ္ခဵႂပ္႒ကီး အ႓ငိမ္းစား၊ စစ္ေကာ္မရႀင္ ဥကၠဌ၊ မဆလဥကၠဌမႀ လတ္တေလာႎုတ္ထၾက္ထား၊ ပၝတီစံုဒီမိုကေရစီစနစ္ႎႀင့္ တပၝတီစနစ္ ေရၾးခဵယ္ခိုင္းရာ မဆလပၝတီမႀာ တပၝတီစနစ္ကိုသာ ေရၾးခဵယ္လိုက္၊ တပ္မေတာ္ကာကၾယ္ေရး ဦးစီးခဵႂပ္ ဗိုလ္ခဵႂပ္႒ကီးေစာေမာင္၊ ဦးေန၀င္းမိသားစုဓနပိုင္ဆိုင္မႁႎႀင့္ မဆလထိပ္ပိုင္း ေခၝင္းေဆာင္မဵား၏ ခဵမ္းသား႐ကၾယ္၀မႁမႀာ အကဵင့္ပဵက္ခဵစားမႁႎႀင့္ ဆိုရႀယ္လစ္စနစ္ေအာက္၌ အကန္ႛအသတ္ႎႀင့္သာ။

၂၀၀၇ စက္တင္ဘာလ
ဗိုလ္ခဵႂပ္မႀႃး႒ကီးသန္းေရၿ၊ န၀တဥကၠဌ၊ ႒ကံ့ဖၾံႛအဖၾဲႛ နာယက၊ တပ္မေတာ္ ကာကၾယ္ေရးဦးစီးခဵႂပ္၊ လမ္းစဥ္ (၇) ရပ္၊ အေဴခခံဥပေဒမူဳကမ္း အ႓ပီးသတ္ႎိုင္ရန္ အေသးစိတ္ အေဴခခံမူမဵား ခဵမႀတ္ႎုိင္။

ဗိုလ္သန္းေရၿမိသားစု စီးပၾားေရးမႀာ တႎိုင္ငံလံုးအႎႀံႛအဴပား၊ ေတဇႎႀင့္ ထူးကုမၯဏီလုပ္ငန္းစု၊ ဗိုလ္ခဵႂပ္မဵား၊ ဗိုလ္ခဵႂပ္ေဟာင္းမဵား၏ စီးပၾားေရးကုမၯဏီမဵားက ႎိုင္ငံတၾင္ အဓိကလည္ပတ္ေန၊ အကဵင့္ပဵက္ခဵစားမႁမဵား။

အင္အား အေဴခခံ

၈၈ - အဓိက ဦးေဆာင္ဆႎၬဴပသူေကဵာင္းသားမဵား၊ မဵႂိးဆက္ကၾာဟမႁဴပႍနာႎႀင့္ စည္းကမ္းေသ၀ပ္မႁေလဵာ့ရဲ ေကဵာင္းပိတ္ထား၊ ေနရာစုစည္းမႁခက္ခဲေနထိုင္စားေသာက္မႁ ဴပႍနာ။

၂၀၀၇ - သံဃာေတာ္မဵားက ဦးေဆာင္၊ မယံုႎိုင္စရာစည္းကမ္းေသ၀ပ္ကဵနမႁ၊ ႎိုင္ငံတကာအေတၾႛအ႒ကံႂ၊ ေကဵာင္းတိုက္မဵား ပိတ္လိုက္လဵက္ပင္ ဆက္လက္ေနထိုင္ႎိုင္မႁ၊ တနပ္စာဆၾမ္း။

ဆက္သၾယ္မႁ

၈၈ - ႎိုင္ငံတကာႎႀင့္ ဆက္သၾယ္ရန္ တယ္လီဖုန္းသာရႀိ၊ သတင္းဴဖန္ႛခဵီရန္ စာေစာင္မဵားႎႀင့္ လက္တေလာထုတ္ေ၀ေသာ ဂဵာနယ္မဵား

၂၀၀၇ - လက္ကိုင္ဖုန္းအမဵႂိးမဵႂိး၊ အင္တာနက္ႎႀင့္ ဘေလာ့မဵား၊ ကင္မရာမဵား၊ ဗီဒီယိုရိုက္ကူးစက္မဵား။

စစ္တပ္

၈၈ - လံုထိန္းမဵားက လံု႓ခံႂေရးကို အဓိက ထိန္းသိမ္းထား၊ ေနာက္ဆံုး စစ္တပ္မႀ လံုးလံုးတာ၀န္ယူမႁ၊ စစ္တပ္၏ အဳကမ္းဖက္ ႓ဖိႂခၾဲမႁမဵား၊

၂၀၀၇ - လံု႓ခံႂေရး ဴပည္သူကို ဴပည္သူဆိုေသာ ႒ကံ့ခိုင္ေရးႎႀင့္ စၾမ္းအားရႀင္မဵားက အဳကမ္းဖက္႓ဖိႂခၾဲ၊ စစ္တပ္မႀ ဴပည္သူႛေရႀႛသိုႛ ယခုထိ ထၾက္မလာေသးမႁ၊

ေထာက္လႀမ္းေရး

၈၈ - စနစ္ကဵ၍ ရက္စက္ေသာ စစ္ေထာက္လႀမ္းေရးမႀ အတၾင္းကဵကဵထိ ထိုးေဖာက္ ၀င္ေရာက္ႎိုင္မႁ

၂၀၀၇ - ရဲေထာက္လႀမ္းေရး၊ ေနာက္ကၾယ္မႀ စစ္ဘက္လံု႓ခံႂေရးအဖၾဲႛ၊ စၾမ္းအားရႀင္ပၝတီ

ပၝတီ ႎႀင့္ အဖၾဲႚအစည္းမဵား

၈၈ - မဆလပၝတီသာရႀိ႓ပီး ေနာက္ဆံုးဖဵက္သိမ္း

၂၀၀၇ - NLD ၊ တစည၊ အစိုးရသိမ္းတိုင္းရင္းသားပၝတီမဵား၊ ႓ငိမ္းအဖၾဲႛမဵား၊ NLD ေအာက္ေဴခပၝတီ၀င္မဵား၏ တက္႐ကၾစၾာ ပၝ၀င္လႁပ္ရႀားမႁ၊ အေရးေပၞအစည္းအေ၀းလုပ္ရန္ စီစဥ္ေနသည့္ NLD's CEC, ထိန္းသိမ္းခံ ေဒၞေအာင္ဆန္းစုဳကည္၊ ၈၈ မဵႂိးဆက္ေကဵာင္းသားမဵား၊ ကုလသမဂၢ၊ ဴပည္ပေရာက္ သိန္းခဵီေသာ ဴမန္မာမဵား၊

ႎိုင္ငံတကာ အင္အားစုမဵား

၈၈ - ဒီမိုကေရစီႎိုင္ငံမဵား၊ ဆိုုရႀယ္လစ္ႎုိင္ငံမဵား (လက္၀ဲ၊ လက္ယာ)

၂၀၀၇ - ကုလညႀိိႎိႁင္းေရးမႀႃး ေပဵာက္ကၾယ္ေန၊ ဴမန္မာဴပည္၀င္ခၾင့္၊ ဴမန္မာရုပ္ရႀင္ထဲက ရဲမဵားလို ဇာတ္ကား႓ပီးမႀ ေပၞထၾက္လာႎိုင္မႁ

အိမ္နီးခဵင္း တရုတ္

၈၈ - ဗကပႎႀင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖၾဲႛအစည္းမဵားကို တဖက္မႀ ကူညီေနေသာ္လည္း အစိုးရႎႀင့္ ပိုမိုရင္းႎႀီးေသာ ဆက္သၾယ္မႁ

၂၀၀၇ - အစိုးရႎႀင့္ ပိုမိုရင္းႎႀီးေသာ ဆက္သၾယ္မႁရႀိေသာ္လည္း ဆန္ႛကဵင္ဘက္ႎႀင့္ ႓ငိမ္း တိုင္းရင္းသားအဖၾဲႛမဵားမဵားကို တဖက္မႀ ကူညီေနမႁ။ သူႛအေပၞကဵေရာက္လာမည့္ ႎိုင္ငံတကာဖိအားကို စိုးရိမ္ေနမႁ၊ ပီကင္းအိုလံပစ္၊

စစ္တပ္မႀ ႓ခိမ္းေဴခာက္မႁ

၈၈ - ဦးေန၀င္း၊ စစ္တပ္ဆိုတာ မိုးေပၞေထာင္မပစ္၊ တည့္တည့္ပစ္မည္ဟု ေဴပာဆိုခဵက္၊ လူသတ္ေကာင္ စိန္လၾင္

၂၀၀၇ - ၀န္႒ကီးအဆင့္၊ ဓမၳစက္ႎႀင့္ ေဴဖရႀင္းမရလ႖င္ အာဏာစက္ဴဖင့္ ႎႀိပ္ကၾပ္မည္ဟု ေဴပာဆိုခဵက္၊ သံဃာ့မဟာနယကအဖၾဲႛ၊ ယခင္ေဳကညာခဵက္မဵား။

ဴပည္သူလူထု

၈၈ - ေကဵာင္းသား၊ ရဟန္း၊ အလုပ္သမား၊ ႎိုင္ငံ၀န္ထမ္း၊ ေတာင္သူလယ္သမား၊ စစ္တပ္ပၝ၀င္မႁမရႀိ၊ မဆလဖဵက္သိမ္းမႁ၊

၂၀၀၇ - ရဟန္း၊ ေကဵာင္းသား၊ ဴပည္သူ ပၝ၀င္။ အလုပ္သမား၊ ႎိုင္ငံ၀န္ထမ္း၊ ကုမၯဏီ၀န္ထမ္း၊ ေတာင္သူလယ္သမား၊ စစ္တပ္၊ ရဲမဵား ပၝ၀င္မႁ မရႀိေသး။

ဆႎၬဴပမႁ ပံုသၸာန္

၈၈ - စီတန္းလႀည့္လည္မႁ၊ ေနႛ/ည သပိတ္စခန္း၊ လူထုေဟာေဴပာမႁ၊ အစိုးရမႀ စီစဥ္သည့္ ေဖာက္ထၾင္းလုယက္သူမဵား။ မေအာင္ဴမင္ေသာ ဳကားဴဖတ္အစိုးရဖၾဲႛရန္ လုပ္ေဆာင္ခဵက္

၂၀၀၇ - ေမတၨာပိုႛဴခင္း၊ စီတန္းလႀည့္လည္မႁ ေနႛတ၀က္လႁပ္ရႀားမႁဴဖစ္၍ ပၝ၀င္သည့္ ထင္ရႀားေသာ ဴပည္သူမဵား ညအခၝ အဖမ္းခံရႎိုင္မႁ၊ လိုအပ္ေသာ အမဵႂိးသားဴပန္လည္သင့္ဴမတ္ေရး ညႀိႎိႁငး္မႁ ဦးေဆာင္ေကာ္မတီ။

ဆႎၬဴပပၾဲႎႀိမ္နင္းမႁ ပံုသၸာန္

၈၈ - အဳကမ္းဖက္ပစ္ခတ္မႁ၊ ေဖာက္ထၾင္းလုယက္မႁ၊ မာရႀယ္ေလာ

၂၀၀၇ - ေနႛခင္းဘက္၌ ပစ္ခတ္ရဴခင္း၊ မဵက္ရည္ယိုဗံုး၊ ရန္ကုန္တၾင္ ႎႀိမ္နင္းမႁနည္းေသာ္လည္း ႎိုင္ငံတကာလက္လႀမ္းမမႀီႎိုင္သည့္ အေ၀းေဒသမဵားတၾင္ ႎႀိပ္ကၾပ္မႁ

႓မိႂႛေတာ္

၈၈ - ရန္ကုန္၊ အစိုးရယႎၨရား႓ခိမ္းေဴခာက္ႎိုင္မႁ၊ ဴပည္သူလၿတ္ေတာ္ဖဵက္သိမ္းဴခင္း၊ မဆလ ဖဵက္သိမ္းဴခင္း။

၂၀၀၇ - ေနဴပည္ေတာ္၊ ဆႎၬဴပရာေဒသမဵားႎႀင့္ အလႀမ္းေ၀း၊

အစိုးရမႀ ဴပင္ဆင္မႁ

၈၈ - မဆလဖဵက္သိမ္း၊ ပၝတီစံုေရၾးေကာက္ပၾဲ ကဵင္းပေရးေကာ္မရႀင္ဖၾဲႛစည္း။

၂၀၀၇ - စစ္တပ္၊ ဆက္လက္ရႀိေနဆဲ ႒ကံ့ခိုင္ေရးအဖၾဲႛ၊ ႓ပီးဆံုးသၾားေသာ အမဵႂိးသားညီလာခံ၊ ေရးရဦးမည့္ အေဴခခံဥပေဒမူဳကမ္း၊ လမ္းစဥ္ (၇) ရပ္။

အားလံုးကို ႓ခံငံုသံုးသပ္ရပၝလ႖င္ ရက္စက္မႁ အစဥ္အလာရႀိေသာ စစ္တပ္သည္ ပစ္ခတ္႓ဖိႂခၾင္းမည့္အလားအလာရႀိ၍ ရဟန္းရႀင္လူဴပည္သူမဵား အကဵအဆံုးရႀိႎိုင္သလို၊ စစ္တပ္မႀ ပစ္ခတ္သည့္ ကဵည္ဆံမဵားသည္ တရုတ္အစိုးရ၏ အသဲႎႀလံုးကိုပင္ ထိမႀန္သၾားႎိုင္ပၝသည္။

၈၈ က စစ္တပ္မႀ လႀည့္စား၍ အလၾယ္တကူ အာဏာသိမ္းႎိုင္ခဲ့ေသာ္လည္း ယခုအခဵိန္တၾင္ စစ္တပ္မႀ အာဏာသိမ္းယူလုိပၝက ဗိုလ္ခဵႂပ္အခဵင္းခဵင္း၏ ႎိုင္ငံေရးႎႀင့္ စစ္ေရးအာဏာကိုသာမက စီးပၾားေရးအာဏာကိုပၝ သိမ္းယူရန္ လုပ္ေဆာင္ရေပမည္။

(Photo - From Washington Post, AP )

Comments

WanderFish said…
Good work, Please post such kind of analytical essays like this, thanks.