ဥတၨရမၾန္း - ဂိုဏ္းဂဏ မခၾဲ၍ ဗိုလ္စၾဲခဲ့သည့္ အီရတ္ေဘာလံုးအသင္း

ဂိုဏ္းဂဏ မခၾဲ၍ ဗိုလ္စၾဲခဲ့သည့္ အီရတ္ေဘာလံုးအသင္း
ဥတၨရမၾန္း
ဳသဂုတ္ ၁၇၊ ၂၀၀၇

လႀပ႓ပီး ေကၾႛ၀ိုက္၀င္လာေသာ ေထာင့္ကန္ေဘာႎႀင့္ စံထားေလာက္သည့္ တိကဵေသခဵာေသာ ေခၝင္းတုိက္ခဵက္တစ္ခုသည္ စစ္ဒဏ္ေဳကာင့္ ပဵက္စီး႓ပိႂကဲၾေနေသာ တိုင္းဴပည္၏ သန္းေပၝင္းမဵားစၾာေသာ ဴပည္သူတိုႛအား ေပဵာ္ရၿင္မႁကို ေပးခဲ့သည္။

အီရတ္ေဘာလံုးအသင္းမႀ အသက္ ၂၄ ႎႀစ္အရၾယ္ ယူနီးစ္မာမၾတ္ Younis Mahmoud ၏ ေခၝင္းမႀ ေဘာလံုးသည္ ဂိုးပိုက္၏ေထာင့္နားသိုႛ ၀င္သၾားသည္ႎႀင့္ ဘဂၢဒက္႓မိႂႛ ေနရာအႎႀံႛမႀ ေအာ္ဟစ္သံမဵား လၿမ္းမိုးသၾားေလသည္။

ေဘာလံုးပဲၾ၏ ေနာက္ဆံုး ခရာမႁတ္သံထၾက္ေပၞလာ႓ပီး ေဆာ္ဒီအာေရဗဵႎုိင္ငံအား တစ္ဂိုး - ဂိုးမရႀိ ဴဖင့္ အႎိုင္ရကာ အီရတ္ႎိုင္ငံသည္ ပထမဆံုးအ႒ကိမ္ အာရႀဖလားဒိုင္းဆုကို ရယူလိုက္ေဳကာင္း သိလိုက္ရသည္ႎႀင့္တ႓ပိႂင္နက္ ေအာ္ဟစ္သံမဵား ဆူညံသၾားဴပန္သည္။ သည္တစ္႒ကိမ္ ေအာ္သံမဵားမႀာ ပို၍ကဵယ္ေလာင္သၾားသည္။

ေဘာလံုးေလာက၌ ၅၁ ႎႀစ္ဳကာ ေအာင္ဴမင္မႁ မရႀိခဲ့သည့္အဴပင္ ၄ ႎႀစ္ေကဵာ္ စစ္ဒဏ္ခံစားေနရေသာ အီရတ္ႎိုင္ငံသားမဵားအတၾက္ ဤအခဵိန္ကာလသည္ လၾတ္လပ္မႁႎႀင့္ေပဵာ္ရၿင္မႁ ဴဖစ္ေစခဲ့သည္။

Sample Image
ေအာင္ပၾဲႛရအသင္းကိုဳကိႂဆိုေနဳကသည့္ အီရတ္စစ္သားမဵား

အီရတ္ေဘာလံုးအသင္းသည္ သူတိုႛ၏ ဒုကၡတိုႛကို ခဏတာ ေမ့ေပဵာက္ႎိုင္ေစခဲ့႓ပီး၊ ႎိုင္ငံအတၾက္ ဂုဏ္ယူစရာ ဴဖစ္ေစခဲ့သည္ဟု အီရတ္ႎိုင္ငံအလံကို ေ၀ႀႛယမ္းကာ ကခုန္ေနေသာ အသက္ ၂၉ ႎႀစ္အရၾယ္ အိုမာဟတ္ဆမf(Omar Hassan) က ေဴပာဳကားခဲ့သည္။ အီရတ္ေဘာလံုးအသင္းက အာရႀဖလားကို ရေအာင္ ႒ကိႂးစားခဲ့မႁေဳကာင့္ အီရတ္ႎိုင္ငံသားအဴဖစ္ ကုိယ့္ကိုယ္ကို ဂုဏ္ယူမိေဳကာင္း သူက ဆိုသည္။

အီရတ္အသင္း ေဘာလံုးသမားမဵားကို အီရတ္ႎိုင္ငံသားမဵားအတၾက္ စံနမူနာအဴဖစ္ ထားသင့္ေဳကာင္း၊ အဘယ္ေဳကာင့္ဆိုေသာ္ တိုင္းဴပည္၏ ဒုကၡဴပႍနာေပၝင္းစံု ေပၞေပၝက္ေစခဲ့ေသာ ဂိုဏ္းဂဏစၾဲမႁကို အီရတ္ေဘာလံုးအသင္းက ေကဵာ္လၿားႎိုင္ခဲ့ေသာေဳကာင့္ ဴဖစ္သည္ဟု ဟတ္ဆမ္က ထပ္မံေဴပာဳကားခဲ့သည္။

ကာ့ဒ္လူမဵႂိး (Kurd) ဟာ၀ၝမိုဟာမက္ဒ္ (Hawar Mohammed) ၏ ေထာင့္ကန္ေဘာလံုးကို၊ ဆၾန္နီလူမဵႂိး (Sunni) မာမၾတ္က ေခၝင္းတိုက္ အႎိုင္ဂိုးကို သၾင္းခဲ့႓ပီး၊ ရႀီအိုက္လူမဵႂိး (Shiite) ဂိုးသမား ေနာဆဘ္ရီ (Noor Sabri) ကလည္း တစ္ဖက္အသင္းက ကန္ထည့္ေသာ ေဘာလံုးကို ၄ ႒ကိမ္တိုင္ ကာကၾယ္ေပးႎုိင္ခဲ့သည္။

ေဘာလံုးအသင္းအတၾက္သာမက အီရတ္ႎိုင္ငံအတၾက္ပၝ အာရႀဖလားဆုႎႀင့္ ေပဵာ္ရၿင္မႁကို ေပးႎိုင္ခဲ့ေသာေဳကာင့္ ၂ ဆ ၀မ္းသာမိေဳကာင္း ဘရာဇီးႎုိင္ငံသား နည္းဴပ ဂဵႂိဗင္ဗီးရာ (Jorvan Viera) က ေဴပာဳကားခဲ့သည္။

ဗိုလ္လုပဲၾမတုိင္မီကတည္းက အီရတ္ေဘာလံုးသမား တစ္ဦးစီအား ဆုေငၾ ေဒၞလာတစ္ေသာင္း ခဵီးဴမႀင့္ရန္ အီရတ္၀န္႒ကီးခဵႂပ္ ေနာ္ရီ မာလီကီ Nouri Maliki ကတိဴပႂခဲ့ေဳကာင္းႎႀင့္၊ အာရႀဖလားဒိုင္းဆုကို ရရႀိ႓ပီးေနာက္ သမၳတ ဂဵာလာ ထာလဘာနီ Jala Talabani က ေနာက္ထပ္ ေဒၞလာ တစ္ေသာင္းစီ ခဵီးဴမႀင့္ခဲ့သည္။

Sample Image
ေလဆိပ္တၾင္ ဳကိႂဆိုေနသည့္ အီရတ္ဴပည္သူမဵား

အီရတ္အသင္းသည္ အ႒ကိႂဗိုလ္လုပၾဲတၾင္ ေတာင္ကိုရီးယားအသင္းအား အႎိုင္ရခဲ့႓ပီးေနာက္ အာရႀဖလားသမိုင္း၌ ေအာင္ဴမင္မႁအမဵားဆံုးရ႓ပီး အရႀိန္အ၀ၝ႒ကီးမားသည့္ ေဆာ္ဒီအာေရဗဵအသင္းႎႀင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရသည္။

၄ ႎႀစ္ တစ္႒ကိမ္ကဵင္းပေသာ အာရႀဖလားေဘာလံုးပဲၾ စတင္ခဲ့သည့္ ၁၉၅၆ ခုႎႀစ္မႀစ၍ ေဆာ္ဒီအာေရဗဵသည္ ၁၉၉၆ ခုႎႀစ္အပၝအ၀င္ စုစုေပၝင္း ၃ ႒ကိမ္တိုင္တိုင္ ဗိုလ္စဲၾခဲ့ကာ ဖလားဆုရခဲ့သည့္အသင္းဴဖစ္သည္။ အီရတ္အသင္းမႀာမူ ၁၉၇၆ ခုႎႀစ္၌ အဆင့္ ၄ အထိသာ ရခဲ့ဖူးသည္။

၂ ပတ္ဳကာ အာရႀဖလား႓ပိႂင္ပဲၾကာလအတၾင္း အီရတ္ေဘာလံုးအသင္းမႀ ကစားသမား ၃ ဦးသည္ ႎိုင္ငံအတၾင္း အဳကမ္းဖက္မႁေဳကာင့္ င္းတုိႛ၏ ေဆၾမဵႂိးသားခဵင္းမဵား သတ္ဴဖတ္ဴခင္းခံရသည့္သတင္း ဳကားခဲ့ရသည့္ဳကားမႀ ႓ပိႂင္ပၾဲတၾင္ ကစားခဲ့ဳကသည္။

ေဘာလံုးပဲၾေဳကာင့္ အီရတ္ႎိုင္ငံအတၾင္း၌ ႒ကံႂေတၾႛေနရေသာ အဳကမ္းဖက္မႁႎႀင့္ ဳကာဴမင့္လႀ႓ပီဴဖစ္ေသာ ရႁပ္ေထၾးသည့္ ဴပႍနာတိုႛအား ေဴဖရႀင္းႎိုင္မည္ မဟုတ္ေဳကာင္း အီရတ္ေဘာလံုး ၀ၝသနာရႀင္မဵားက သိထားဳကပၝသည္။

သိုႛရာတၾင္ ယေနႛလို တစ္ညတၾင္ အီရတ္ႎိုင္ငံသားမဵားသည္ ေအာင္ပဲၾတစ္ခုကို ကဵင္းပႎိုင္ခဲ့ဳကပၝသည္။

(၀ၝရႀင္တန္ပိုႛစ္ - ဇူလိုင္ ၃၀၊ ၂၀၀၇)

Comments